Column

Wiebes, ruim die rommelzolder op

Niemand kan uitleggen waarom prikwijn hoger belast wordt dan andere wijn. Doe wat aan die zinloze belastingregels, zegt Christiaan Weijts.

Skip Piet, skip Jingle Bells, en fastforward met me mee naar oud en nieuw. Het vuurwerkdebat? Nee. Champagne! Die wordt te zwaar belast. Ik wist het eerlijk gezegd niet, maar de accijns op mousserende wijn is hoger dan die op ‘stille wijnen’ (die met diepe gronden, inderdaad).

Ooit, ergens in de negentiende eeuw, was champagne nog de enige mousserende wijn, en bovendien een goedje dat alleen de allerrijksten dronken. De bubbeltaks was een soort Thomas Piketty avant la lettre. Inmiddels is champagne juist, zoals u weet, de proletendrank par excellence, erg in trek bij animeermeisjes en hun publiek van bankiers en onderaannemers. Alleen daarom is die nivellerende bubbeltaks al compleet achterhaald. Volgens die logica moet cappuccino duurder zijn dan latte, en spa rood hoger belast dan spa blauw. Een belasting op alles wat bij de filosoof Peter Sloterdijk ‘schuim’ heet: de frivole wereld die uiteenspat in zeepbellen.

In het Lenteakkoord was dan ook afgesproken de bubbeltaks te schrappen, en in ruil daarvoor zouden de accijnzen op stille wijnen stijgen. Wat blijkt nu: die stijging is er wel gekomen, maar de bubbeltaks is nooit geschrapt. Daarom hebben de verenigde wijnhandelaren dinsdag een petitie aangeboden aan de Tweede Kamer.

Niemand kan uitleggen waarom prikwijn hoger belast wordt dan andere wijn. Niemand kan uitleggen waarom eBooks in een hoger btw-tarief vallen dan boeken die je kunt beetpakken of signeren.

Een groot deel van ons belastingstelsel is een rommelzolder waar niemand nog een schijn van zinnigheid achter herkent. Zo is er het eigenwoningforfait (belasting voor fictionele huurders), heeft Amsterdam de vermakelijkhedenretributie (een extra heffing voor wie bezoekers op het water vermaakt; rondvaartboot, drijvend terras), en een hemelwaterbelasting. Het zijn lucratieve scrabblewoorden, maar hun absurditeit is zo verpletterend dat het een wonder is dat niet elke burger uitroept: „I'm not paying that bill. It's not going to happen.”

Als een autoverkoper ons onzin verkoopt, kunnen we hem boycotten, maar de nonsens van de belastingdienst hebben we maar te slikken.

Staatssecretaris Eric Wiebes (Financiën, VVD) is nu toch heel ijverig het belastingstelsel makkelijker maar niet leuker te maken, waarom pakt hij niet meteen die rommelzolder aan? Als Wiebes het echt makkelijker wil maken, schrapt hij eerst elke belastingregel die zich los heeft gezongen van de realiteit. Maar dat zullen zijn collega-regeringsleden misschien wel als gemakzuchtig zien. Het belastingstelsel is toch complex, moeilijk, niet te doorgronden voor de gewone man?

Ach, kon Wiebes zijn uiterlijk maar eer aan doen, en het belastingstelsel zo achteloos versimpelen, dat we hem de woorden van Wim T. Schippers zouden naroepen: „Hij gooit er met de pet naar, maar wel raak.”