Hervormingen in het onderwijs zijn juist een zegen

In Den Haag wordt morgen geprotesteerd tegen de afschaffing van de basisbeurs. Student Chiem Balduk vindt de hervorming juist goed. Sebbe Poll pleit voor het tussenjaar.

Illustratie Merlijn Draisma

Morgen stroomt het Haagse Malieveld vol met naar verwachting duizenden studenten om te protesteren tegen de voorgenomen onderwijshervormingen van minister Bussemaker. Gezellig feestje, maar ik ben er niet bij. Morgenavond stap ik namelijk met wat vrienden in het vliegtuig voor een citytrip. Op kosten van de stufi, want anders blijft dat geld ook maar op mijn bankrekening staan.

Een dergelijke vakantie is precies waarom Bussemaker de studiefinanciering om wil vormen tot een rechtvaardiger en eerlijker systeem. Iedereen die daartegen demonstreert, is in mijn ogen hypocriet of heeft niet goed in de gaten wat het nieuwe systeem inhoudt. Ik ben misschien de enige student in Nederland die dit zegt, maar ik vind de hervormingen een zegen.

Het zit dus zo. De basisbeurs voor hbo- en wo’ers van 100,25 euro voor thuiswonende en 279,14 euro voor uitwonende studenten verdwijnt, maar de aanvullende beurs voor armlastige studenten blijft. Die gaat zelfs met ongeveer 100 euro per maand omhoog naar 365. Niet alles verandert: de studenten-ov-kaart en de basisbeurs voor mbo blijven intact.

Eén ding is duidelijk: de armen gaan er niet op achteruit. Het geld dat zij verliezen door het verdwijnen van de basisbeurs zien zij terug in de aanvullende beurs. Studeren wordt dus niet iets dat alleen is weggelegd voor de rijken, men zou het eerder andersom kunnen roepen: ‘studeren is alleen nog voorbestemd voor de armen!’ Zij behouden dezelfde inkomsten.

De groep die er wel op achteruitgaat, is die van de studenten met de rijke pappies en mammies. Zij verliezen hun recht op gratis bier. Bier ja, want voor het merendeel van de stufi-ontvangers gaat het geld niet op aan studiekosten – waarvoor het bedoeld is – maar aan vrijetijdsbesteding.

Uit Nibud-onderzoek blijkt namelijk dat 6 op de 10 studenten zakgeld ontvangen van hun ouders, gemiddeld 191 euro per maand. Ook blijkt dat 68 procent van de ouders specifieke uitgaveposten als collegegeld, zorgverzekeringen of studiemateriaal bekostigen. Voor deze studenten is en blijft studeren dus betaalbaar.

Ook ik ben zo’n gelukkige student. Mijn ouders investeren gespaard geld in mij en mijn zus door onze studiekosten te betalen. De stufi gebruik ik om kleding, boeken en de heerlijke broodjes in de kantine te kopen. Daarnaast sta ik in het weekend bij een fastfoodrestaurant burgers te bakken en daarvan betaal ik mijn hobby’s, bier (zoals een student betaamt) en zou ik ook mijn vakanties moeten betalen. Werken voor je geld is namelijk niet zo erg, dus ook de rijkere studenten kunnen wat mij betreft hun handen uit de Gucci-mouwen steken.

Natuurlijk is er ook een grote groep studenten die niet beschikt over een paar rijke ouders en die niet in aanmerking komt voor de aanvullende beurs. Zij hebben de beste argumenten om morgen in de kou op het Malieveld te staan, maar ook voor hen hoeft de wereld niet te vergaan. Oom overheid biedt namelijk een zogeheten studievoorschot aan, een lening om de studie te betalen.

Een student bepaalt zelf hoeveel hij leent, met een maximum van 986 euro per maand. Voldoende om een studie en wat biertjes te betalen. Na je studie krijg je 35 jaar om de lening terug te betalen, maximaal 4 procent van je maandinkomen, behalve als je onder het minimumloon verdient. Wat je na 35 jaar nog niet hebt kunnen betalen, wordt kwijtgescholden. De rente is bovendien zeer scherp. Die wordt elke vijf jaar vastgesteld en schommelt de afgelopen jaren rond de 1 procent. Wie dat percentage naast de jaarlijkse inflatie legt (die de Europese Centrale Bank op de 2 procent probeert te krijgen) ziet dat het lenen bijna gratis is - het klinkt als een brochure van de bank. Die gevreesde studieschuld waar aankomende studenten zo bang voor zijn valt wel mee dus.

Het geld en de procenten vliegen je om de oren in de nieuwe onderwijsplannen, maar dat gegeven draagt wel bij aan een bewustere studiekeuze. De plannen moeten ervoor zorgen dat je goed nadenkt voor je een studie kiest. Met het oog op de nog altijd hoge studentenuitval lijkt me dat ook geen slechte ontwikkeling.

Deze hele rompslomp is natuurlijk niet voor niets. Volgens het Ministerie van Onderwijs leveren de hervormingen tot 1 miljard euro op, die minister Bussemaker belooft te investeren in het hoger onderwijs. Als dat geld daadwerkelijk daar terechtkomt, gaan alle studenten erop vooruit. Ik zie daarom totaal geen reden om morgen te staan blauwbekken op het Malieveld. Beter duik je een Haagse kroeg in en toost je op de vooruitgang in het onderwijs.