Alle ogen op Sinterklaasjournaal: blijven de pieten vanavond zwart?

Archieffoto van een zwarte piet in het Sinterklaasjournaal. Foto ANP / Freek van Asperen

Wat gaat het Sinterklaasjournaal straks met de Zwarte Pieten doen? Om 18 uur is de eerste uitzending van dit jaar. Blijven de pieten donkerbruin, of worden ze grasgroen, violet en perzikroze? Op de website kunnen kinderen alvast zelf kiezen, bij de kleurplaten.

Niet alleen kleuters kijken dit jaar reikhalzend uit naar de eerste uitzending van het Sinterklaasjournaal. Met keuze van de huidskleur van de pieten, zou het kinderprogramma stelling nemen in de zwartepietendiscussie. Omdat het tv-programma zo beeldbepalend is voor de Sinterklaasviering, kijken ook verschillende Sinterklaascomités mee, om het uiterlijk van hun intocht af te stemmen op de tv. Wanneer het Sinterklaasjournaal kleur bekent, dan volgt het land, zo is het idee. Niet voor niets zat omroep NTR, die het programma maakt, in september bij het Pietenoverleg van minister Asscher (Sociale Zaken, PvdA) en eerder bij het overleg met de Amsterdamse burgemeester Van der Laan. “Alleen als toehoorder”, zo benadrukt de NTR-woordvoerder.

NTR wil zich niet in debat mengen

Het Sinterklaasjournaal wil liever helemaal geen stelling nemen in zo’n brisante kwestie. De NTR onthoudt zich van ieder commentaar. Het programma is immers bedoeld als dramaserie voor alle kinderen van Nederland; ongeacht de voorkeur van de ouders. Eindredacteur Ajé Boschuizen zei vorig jaar in NRC:

“De marges zijn beperkt. Als wij Sinterklaas een hoge hoed opzetten, zal iedereen afhaken. Wij gaan niet eenzijdig grote veranderingen opleggen. Als er iets in de maatschappij verandert, doen we daarin natuurlijk mee. De roe en de zak zijn toch ook ooit verdwenen.”

Sinterklaasjournaal heeft grote impact

De grote invloed van het Sinterklaasjournaal geldt niet alleen voor de pietenkleur dit jaar, het geldt al langer voor de verhaallijn van het Sinterklaasjournaal – waar basisscholen vaak op inhaken – en het uiterlijk van de hoofdpersoon. Bram van der Vlugt – die van 1986 tot en met 2010 de tv-incarnatie van de decemberheilige was – zei na zijn afscheid in deze krant:

“Vroeger zag je nog wel eens een Sinterklaas in geel, of met een anderszins afwijkend uiterlijk. In Nederland doet iedereen zijn best om zoveel mogelijk op de tv-Sinterklaas te lijken. Zo heeft deze het epitheton ‘de enige, echte’ gekregen.”

In de promo lichtte Sinterklaas zelve al een tipje van de sluier op toen hij telefonisch aan presentatrice Dieuwertje Blok liet weten: “Wacht even , Dieuwertje, er is werk aan de winkel. We varen recht op een regenboog af.”

Door de regenboog varen, betekent in de wereld van het Sinterklaasjournaal dat de pieten van kleur verschieten. Dat was in eder geval de verhaallijn van 2006. Het is onwaarschijnlijk dat die wordt hergebruikt, maar het zou kunnen. Sinds dat regenboogverhaal van 2006 heten zwarte pieten in het journaal trouwens gewoon ‘pieten’. Sinterklaas heeft toen verklaard dat de kleur niet uitmaakt: “Een piet is een piet.”

Dat zorgde toen al voor veel boze brieven van traditionalisten. En op het eind kwam alles weer ‘goed’: de pieten waren weer zwart.