‘Meppelgate’: Foei, grachtengordeldiva mijdt de provincie!

Vingers opsteken: wie gaat er liever naar New York dan naar Meppel? Dacht ik al. En volgens mij geldt dat voor inwoners van Meppel óók. Je kan reuze blij zijn met je stad, trots op het historische centrum, blij met de programmering van Schouwburg Ogterop, zonder de superioriteit van een stad als New York te hoeven ontkennen. Wie redelijk is, kan eerlijk zijn.

Toch leek de rede nogal in het geding toen actrice Marieke Heebink van Toneelgroep Amsterdam, eufoor na groot succes in New York, in de Volkskrant semi-grappend uitriep: „En ik hoef godzijdank niet naar Meppel”. De directeur van schouwburg Ogterop schreef op hoge poten een open brief, en op social media waren de reacties – uiteraard – niet mals. Heebink heeft, net als veel andere Randstadbewoners, een „psychopathologische angst voor de provincie”, en het enige antwoord daarop is haar „te laten wegrotten in New York voor vijftig man publiek”. Maar ho, dat dan natuurlijk niet van mijn belastingcenten.

Als de onschuldige voorkeur van de een door de ander als zo’n hevige aanval wordt ervaren, kun je op je vingers natellen dat er meer speelt. Frustratie, minderwaardigheidsgevoelens, afgunst misschien. Die vermaledijde grachtengordelelite reist vrolijk de wereld over, en wij, in Meppel, worden vergeten. De discussie raakt aan de aloude, gevoelige tegenstelling tussen de Randstedeling en de ‘provinciaal’, en een nieuwe, die tussen de ‘universalist’ en de ‘particularist’, zoals laatst vastgesteld door het SCP.

Op de vruchtbare voedingsbodem van het wantrouwen bloeit dan de complottheorie: gesubsidieerde gezelschappen mijden de provincie uit dédain. Maar de werkelijkheid is prozaïscher.

1

Schouwburgen bieden vaak maar één speelbeurt, maar reizende gezelschappen verbinden zich liefst iets langer aan een ‘gaststad’, zodat de pr goed zijn werk kan doen, en er publieksbinding ontstaat. Gebeurt dat niet, dan blijft het publiek vaak weg. Met andere woorden: in veel provinciesteden zit het publiek helemaal niet te wachten op Toneelgroep Amsterdam (maar is het wel verontwaardigd als dat er niet wil spelen).

2

Veel zalen buiten de Randstad zijn te klein voor de ambitieuze, technisch veeleisende producties van grote gezelschappen.

New York wilde de giga-monsterproductie Angels in America van Toneelgroep Amsterdam maar wat graag hebben; drie avonden lang. In Meppel, daar moest de boze directeur eerlijk over zijn, „passen veel producties van TA qua omvang en techniek niet in onze grote zaal”.