Poetin-criticus is dood: ongeluk of moord?

De bekende Russische acteur Aleksej Devotsjenko is levenloos gevonden in zijn appartement. Over de oorzaak wordt druk gespeculeerd.

Het wil wel eens gebeuren dat een beroemde acteur dood wordt gevonden. Maar de Russische acteur Aleksej Devotsjenko (49) was niet alleen een gelauwerd toneelspeler, hij was ook een homorechtenactivist en een genadeloze criticus van president Poetin. Dus gaan er stemmen op die zeggen dat Devotsjenko niet is overleden aan een overdosis drank en pillen, maar dat hij werd vermoord.

Vast staat dat hij woensdag levenloos werd aangetroffen in zijn appartement in Moskou. Vast staat ook dat Russische media meteen daarna berichtten dat de autoriteiten rekening hielden met moord. „Er is reden aan te nemen dat de dood van de acteur een crimineel karakter heeft”, zei een anonieme justitiebron tegen persbureau ITAR-Tass. Sensatiezender Lifenews meldde dat er overal in het appartement bloed was aangetroffen, en dat geen raam meer heel was. „Sporen van een worsteling”, concludeerde een justitiebron.

Gisteren kantelde het beeld. Hoofdrolspeler hierbij was opnieuw Lifenews. De zender heeft nauwe banden met justitie en inlichtingendiensten en wordt ook wel ‘FSB-tv’ genoemd, naar de geheime dienst (vroeger KGB). Lifenews kwam met steeds nieuwe details. Er zou een groot aantal lege flessen zijn aangetroffen, net als de verpakking van een kalmeringsmiddel.

Volgens Lifenews heeft de benevelde Devotsjenko met zijn vuisten de glazen deuren van kasten ingeslagen, en zich daarbij verwond. Door bloedverlies zou hij het bewustzijn hebben verloren en zijn gevallen. De zender bracht ook beelden van bewakingscamera’s, waarop te zien is hoe Devotsjenko twee keer naar de buurtwinkel op de hoek loopt om drank te halen. De tweede keer ging hij de straat op met ontbloot bovenlijf.

Intussen lijkt het er op dat de autoriteiten moord of doodslag uitsluiten. Gisteren meldde – opnieuw – een anonieme justitiebron aan kwaliteitskrant Vedomosti dat er „geen aanwijzingen zijn voor een gewelddadige dood”. Menigeen trekt die lezing in twijfel. „Mijn bronnen zeggen mij dat de acteur is vermoord”, schreef collega-acteur Stanislav Sadalski. Collega’s van de in 2009 in de gevangenis omgekomen advocaat Sergej Magnitski eisten een „transparant en grondig onderzoek” en riepen burgers op hetzelfde te doen via de site van het OM. „We weten hoe het systeem in staat is sporen van een misdrijf te verbergen.”

Aleksej Devotsjenko was een bekroond acteur op het podium, maar ontleende zijn populariteit aan tv-serie Bendes van Sint-Petersburg. Devotsjenko sprak zich openlijk uit tegen de discriminatie van homo’s, en speelde een grote rol in de protestbeweging tegen Poetin rond diens herverkiezing in 2011. In maart ondertekende hij een open brief tegen de bezetting van de Krim.

Onlangs stond hij op de planken met een bewerking van Lermontovs Dode Zielen. Mannen in jurken speelden alle vrouwenrollen. Conservatieve Doemaleden spraken daar schande van.