Het belang van Burkina Faso

Ook al heeft de politieke chaos in Burkina Faso een binnenlandse aanleiding, er staan ook internationale belangen op het spel. Burkina Faso is een van de armste landen van Afrika en heeft niet meer dan 17 miljoen inwoners. Maar de afgelopen jaren heeft het land in de onrustige regio een stabiliserende rol gespeeld.

De nu verdreven president Blaise Compaoré, die 27 jaar geleden met een militaire staatsgreep aan de macht kwam, bemiddelde bij crisissituaties, zoals in de buurlanden Ivoorkust en Mali. Voor de Verenigde Staten en Frankrijk, de voormalige koloniale macht, is Burkina Faso een belangrijke bondgenoot in de strijd tegen jihadistische groeperingen. De Amerikanen gebruiken een basis bij de hoofdstad Ouagadougou voor spionagevluchten met onbemande vliegtuigjes boven de Sahel-regio. Frankrijk had lang enkele honderden commando’s in Burkina Faso gelegerd, van wie de meesten nu actief zijn in Mali.

President Compaoré mag gezorgd hebben voor een zekere stabiliteit, voor veel van zijn landgenoten was het een schrikbeeld dat zijn autoritaire, corrupte bewind met nog eens vijf jaar verlengd zou worden. Toen het parlement het dreigde mogelijk te maken dat hij zich volgend jaar opnieuw herkiesbaar zou stellen, werd daar massaal en fel tegen gedemonstreerd. Het parlementsgebouw werd in brand gestoken en vrijdag vluchtte Compaoré, met hulp van Frankrijk, naar Ivoorkust.

Het leger nam daarop de macht over, met aanvankelijk de hoogste militair als staatshoofd. Een dag later al moest hij plaats maken voor de tweede man van de presidentiële garde van Compaoré, luitenant-kolonel Isaac Zida. Deze beloofde de macht snel aan een burgerregering te zullen overdragen, maar daar zijn velen binnen en buiten Burkina Faso niet gerust op. En met goede redenen, want eenmaal aan de macht hebben militairen vaak de neiging allerlei argumenten te vinden om steeds langer aan te blijven. „De soldaten hebben onze revolutie gestolen”, riepen demonstranten die zondag in Ouagadougou weer de straat op waren gegaan.

De Vredes- en Veiligheidsraad van de Afrikaanse Unie heeft de militairen gisteren met sancties gedreigd als ze de macht niet binnen twee weken overdragen aan een civiele overgangsregering. Frankrijk en de Verenigde Staten (waar Zida twee keer een antiterrorismetraining heeft gevolgd) drongen zelfs aan op het onmiddellijke vertrek van de militairen. Voor de Amerikanen speelt daarbij mee dat ze volgens hun eigen wetten eigenlijk geen militaire samenwerking mogen onderhouden met landen waar militairen de macht hebben gegrepen. En die samenwerking willen ze niet opgeven.