De nieuwe Taylor Swift

Het populairste meisje zijn heeft zo zijn prijs. Nooit gaat de Amerikaanse zangeres Taylor Swift (24) over straat zonder dat ze een camera op haar gericht weet. Dag en nacht wordt ze bewaakt. In een interview met Rolling Stone beschrijft ze haar bijna paranoïde vrees dat ze afgeluisterd wordt (via haar eigen telefoon) en hoe ze toiletten en paskamers op camera’s laat checken. Beelden waarop te zien is hoe zij zich verkleedt zijn veel waard, weet Swift.

Swift is de best verkopende zangeres van de Verenigde Staten. Alle vier haar albums hebben een multiplatina status. Ze kreeg talloze muziekprijzen, waaronder zeven Grammy- awards. Ze was de eerste countryzangeres met een MTV-award. En nu is er weer een recordbrekende cd: 1989.

Dat Taylor Swift op haar vijftiende al een platendeal had, was geen toeval. Niet voor niets verhuisde ze met haar familie op haar veertiende van een kerstboomkwekerij in Wyomissing, Pennsylvania naar Nashville. Daar had een muziekcarrière als een soort jonge Shania Twain een grotere kans van slagen. Als country belle brak Swift door met klassiek romantische countrysongs over jongens in een Chevy-truck. Het was gepolijste pastelcountry, authentiek gemaakt door een kleine zuidelijke knauw in woorden als ‘mama’ en ‘steerin’ whee-uhl’ op begeleiding van steelgitaar. In clipjes serveerde ze haar country bevallig met haar gitaar in bed of in typische highschoolsituaties.

Wie ze date, of wie ze ook maar een beetje lief vindt, wordt al jaren breed uitgemeten in de (roddel)pers. Daar heeft ze zelf schuld aan, want steeds ook weer rekende ze met haar (bekende) ex-geliefden af in liedjes. Het Amerikaanse muziekblad Billboard maakte zelfs een tijdlijn na haar break-up met One Direction-zanger Harry Styles. Welk liedje hoort bij welke ex? Zoals ‘Dear John’, haar meisjesachtige sneer naar John Mayer die haar dumpte op haar negentiende.

Op de laatste twee cd’s probeerde ze al Europa te veroveren door haar lievige countrymuziek open te stellen voor pop. Met de hulp van producer Max Martin, de Zweedse hitmachine, zijn die kansen vergroot: niets is meer akoestisch, weg gestileerde countryliedjes vol harmonische rust. 1989, naar haar geboortejaar, is een strak uitgedacht elektronisch popalbum, met geprogrammeerde drums, synthesizers en pulserende baslijnen.

Dit is een imagokantelend album. Of zoals Rolling Stone het noemt: het is de heruitvinding van Taylor Swift. Van een redelijk argeloos en zedig boegbeeld van teeny countrypop – met fans (‘Swifties’) die hartjes vormen met hun vingers – is zij getransformeerd tot een popdiva naast Katy Perry, Lorde, Pink en Robyn. Op glamoureuze Amerikaanse countryshows waar ze de meeste prijzen binnenhaalde, zul je Swift niet meer treffen. Waren concerten eerder een boterzachte uitdragerij van tienerliefde en hartezeer met voorspelbare elementen als de sterrenhemel en de witte-vleugelballade, nu toont de akelig perfecte porseleinen sprookjesprinses zich stoer, onafhankelijk en impliciet uitdagend. Haar recente verhuizing naar een luxe appartement in de wijk TriBeCa in New York, bezongen in de catchy opening Welcome to New York, tekent haar nieuwe stijl – met beats.

1989 bevat een aantal sterke synthpopliedjes, zoals ‘Blank space’ en ‘Out of the woods’. De rest is aardige poppy middelmaat. In het dansbare liedje ‘Shake it off’ benoemt ze alle vooroordelen: „I stay out too late. Got nothing in my brain. That's what people say, mm-mm (..) I go on too many dates. But I can’t make ’em stay.” Swifts stem klinkt in pop krachtiger dan ooit, en de teksten doen persoonlijker aan. Maar vergis je in dat laatste niet. Het is de gecontroleerde intimiteit van een dagboek waarvan je weet dat het wordt gevonden.