Naar sterrenrestaurants op kosten van huurders

Vandaag komt het eindrapport van de enquêtecommissie Woningcorporaties uit. Bij grote en kleine corporaties ging het fout. Zo eist Vitaal Wonen 1,3 miljoen van de ex-directeur, die zich via de corporatie verrijkte.

De dagvaarding leest als een schelmenroman. De 155 pagina’s, opgesteld door de Limburgse woningcorporatie Vitaal Wonen, vertellen hoe de ex-directeur zich jarenlang kon verrijken. Niet gehinderd door in- of extern toezicht. De accountant reageerde niet, de raad van toezicht vroeg niets en landelijke instanties lieten het afweten.

De vorig jaar ontslagen directeur Noël P. zou Vitaal Wonen voor 1,3 miljoen euro hebben gedupeerd. Dat is veel geld voor de corporatie, die met 300 woningen en een jaaromzet van 1,8 miljoen euro een van de kleinste van Nederland is. Vitaal Wonen eist nu in een civiele procedure voor de rechtbank in Maastricht het geld terug.

Het was luilekkerland voor hem

Justitie verdenkt P. van corruptie, valsheid in geschrifte en oplichting. Zijn ontslag volgde na een onderzoek op verzoek van de toenmalige minister van Wonen, Spies (CDA). De uitkomst van dat onderzoek is „schrikbarend”, staat in de dagvaarding. De eindconclusie is dat de directeur de corporatie „als vehikel heeft gebruikt om zichzelf en anderen te verrijken en te laten fêteren” op een wijze „die de grenzen van het voorstelbare af en toe te buiten gaat”.

Het onderzoek heeft Vitaal Wonen zeker driekwart miljoen euro gekost. De dagvaarding meldt dat Vitaal Wonen noodgedwongen onderhoud en renovaties uitstelt en de huren heeft verhoogd.

Voor P. moet de corporatie luilekkerland zijn geweest. De enige parttimer aan wie hij leiding gaf voerde zijn opdrachten zonder commentaar uit. Nadat hij in 2007 zijn vader was opgevolgd als directeur, gunde P. zichzelf structureel een hoger salaris dan was overeengekomen met de raad van toezicht. De schade volgens de corporatie: 120.000 euro.

P. gaf zichzelf ook een reiskostenvergoeding waar hij geen recht op had. Schade 27.374 euro. Verder bracht hij, zonder specificatie en buiten medeweten van de raad van toezicht, kilometers in rekening. Schade 40.486 euro. De rekening voor onderhoud en verfraaiingen aan zijn privéauto – dakdragers, nieuwe banden, poetsbeurten – gingen ook naar Vitaal Wonen. Schade 5.852 euro.

Daarnaast waren er tientallen cashopnames met de pinpas of de creditcard van de zaak. Altijd moest er wel een architect, advocaat of aannemer betaald worden. De directeur deed dat graag contant. Net als de 8.000 euro die hij zei te doneren aan de Liefdezusters van het Kostbare Bloed. Het is niet duidelijk waar het geld bleef. Bij de opgegeven bestemming kwam het in elk geval nooit aan, meldt de dagvaarding. Schade 46.050 euro.

Voorts „laat het zich aanzien” dat „de directeur ook zo ongeveer elke factuur die hij als privépersoon kreeg door Vitaal Wonen liet voldoen zonder goedkeuring en medeweten van de raad van toezicht”. De corporatie vond 68 facturen verstopt in projectdossiers. Voor onder meer een stofzuiger, camera, koelkast, babykamer, postzegels voor de trouwkaarten, de kosten voor zijn bruiloft of wintersportartikelen. Ook zijn tennisclub profiteerde mee, met acht scoreborden. Schade 53.071 euro.

Groter nog zijn de uitgaven voor lunches en diners. „Zo ongeveer elke factuur die betrekking had op een diner of lunch, ongeacht of het nu ging om het diner tijdens zijn huwelijksfeest, een lunch met vrienden tijdens een weekend weg of een zakenbespreking”, liet hij betalen door Vitaal Wonen, alweer zonder medeweten van de raad van toezicht.

P. verkoos sterlocaties: Beluga, Château Neercanne, Toine Hermsen. „Dat de heer P. met zijn vrouw ter ere van zijn eenjarig huwelijk uit eten en naar André Rieu gaat, is zijn goed recht, maar het gaat werkelijk alle grenzen van de wet […] te buiten wanneer deze kosten door een woningcorporatie uit maatschappelijke gelden worden voldaan.” Schade 60.000 euro.

En dan was er de Limburgse Vastgoed Sociëteit, waarvan P. op persoonlijke titel lid was. Een reislustige „netwerkclub” die onder meer naar Chicago, Londen en New York ging. Hij declareerde zonder toestemming „studiereizen”. Schade 13.640 euro.

Zijn vader maakte hij betaald adviseur

Op zijn huisadres leverden slijters zo’n 500 flessen wijn en 100 flessen cognac en champagne af. De rekeningen (12.799 euro) gingen naar zijn werkadres. Zo ging het ook met de oprichtingskosten (5.316 euro) van een eigen projectontwikkelingsbedrijf en de kosten (56.528 euro) van een ander bedrijfje van hem. Tussendoor verkocht hij via via een privépand met winst aan de corporatie. Schade 225.380 euro.

De directeur was binnengehaald door zijn vader. Daarna maakte hij zijn gepensioneerde vader betaald adviseur van de corporatie. De raad van toezicht zou om de tuin geleid zijn met valse facturen. „Een een-tweetje tussen vader en zoon om Vitaal Wonen te benadelen”, aldus de dagvaarding. Schade 230.101 euro.

Hans Pfeil, advocaat van de directeur, bestrijdt de bestuurdersaansprakelijkheid en de ontvankelijkheid van de vordering: „De dagvaarding wordt niet gesteund door bewijs.”

„Er is bijna zo veel geld uitgeven aan dit onderzoek als ze denken terug te vorderen”, zegt de advocaat van de vader, Richard Wagemans. „Terwijl ze bij mijn cliënt geen verhaal hebben. Dat de huurders nu meer huur betalen, komt door al die onderzoekskosten.”