Medicijn voor kankerpatiënten wordt officieel darmpil - ‘doorbraak’

Foto Lex van Lieshout / ANP

Een medicijn dat gemaakt is voor kankerpatiënten mag officieel geregistreerd worden voor chronische darmpatiënten. Dit heeft het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen zojuist, onder voorwaarden, in Utrecht besloten.

Het is zeldzaam dat een medicijn dat al heel lang op de markt is door herontwikkeling – in het ziekenhuis en door farmaceutische bedrijven – wordt herbenoemd voor een andere kwaal. In jargon heet dit ‘drug rediscovery’: het herontdekken van nieuwe toepassingen voor oude medicijnen. De zaak kan gezien worden als ‘showproces’ dat de deur opent voor meer onderzoek naar hergebruik van medicatie.

‘Belangrijke doorbraak’

Directeur Hennie Henrichs van Teva Pharmachemie, dat een deel van het onderzoek financierde, reageert opgetogen: “We zijn intens gelukkig. Voor het eerst in de geschiedenis krijgt drug rediscovery een echte kans.” Peter de Braal, manager zorginkoop farmacie bij verzekeraar Zilveren Kruis Achmea: “Deze zaak dient een maatschappelijk belang. Het is een belangrijke doorbraak.”

Medisch specialisten ontdekten jaren geleden al dat de stoffen in 6TG – het oorspronkelijke medicijn voor kankerpatiënten – zeer geschikt waren om bepaalde groepen darmpatiënten te behandelen. Ze gingen dat voorschrijven zonder dat het officieel voor die kwaal geregistreerd was. Dit heet in jargon ‘off-label’ en komt veel voor: volgens de inspectie gezondheidszorg is ongeveer de helft van alle medicijnen die worden uitgeschreven in Nederland eigenlijk gemaakt voor een andere kwaal dan de patiënt heeft.

Moeizame strijd van 7 jaar

Het off-label voorschrijven van 6TG leverde de merkwaardige situatie op dat patiënten het medicijn al kregen, terwijl nooit veiligheids- en effectiviteitsonderzoek was gedaan. Ook de bijsluiter die patiënten kregen klopte niet. Daar stond op dat het een medicijn voor kankerpatiënten was, en zelfs dat het gevaarlijk kon zijn. De Brabantse zorgondernemer Frans-Joseph Sinjorgo vond dat een vreemde gang van zaken, en besloot zeven jaar geleden om zich sterk te maken voor het herlabelen van het middel. Na een moeizame strijd lukte dat vandaag.

Sinjorgo:

“Ik kan bijna niet praten van geluk. Dit is winst voor de patiënt. Maar ondanks de euforie wil ik zeggen dat we nu verder moeten. We moeten met z’n allen zorgen dat drug rediscovery nu doorgezet wordt.”

Het CBG sprak van een ‘conditionele toelating.’ Dat betekent dat Sinjorgo en Teva Pharmachemie nu een concreet plan moeten indienen om het medicijn onder de nieuwe noemer in de markt te zetten.

Morgen in NRC Handelsblad: ‘Na 7 jaar strijd wordt kankermedicijn nu darmpil’