De complete ‘oude’ Basement Tapes: 138 tracks

Eindelijk zijn ze er, de legendarische Basement Tapes in al hun ruwe schoonheid. Bij Take 2 van See you later, Allen Ginsberg kan Bob Dylan zijn lachen niet inhouden. De knipoog naar de hit van Bill Haley is tekenend voor de informele sfeer die heerste toen Dylan en The Band in de zomer van 1967 naar de kelder van ‘Big Pink’ afdaalden.

De gelekte keldertapes verschenen spoedig op bootleg, met name de veertien demo’s die door Dylans muziekuitgever waren verspreid om andere artiesten te interesseren voor songs als Quinn the eskimo en This wheel’s on fire. In 1975 bracht CBS een dubbelelpee uit; teleurstellend voor de fans die wisten dat er nog veel meer materiaal moest zijn. Nu pas verschijnt de 6cd-box The Basement Tapes Complete, chronologisch volgens de nummering van organist en tape-operator Garth Hudson.

Van de 138 tracks is er slechts één niet eerder op bootleg verschenen: het incomplete Edge of the ocean waar de opnameknop te laat werd ingedrukt. De klank van de tracks is enigszins verbeterd sinds de vaak tweede- en derdegeneratiecassettekopieën op bootlegs als Great White Wonder (1969) en het bijna complete A Tree With Roots op 4 cd’s uit 2001.

De nieuw opgepoetste versies klinken nog steeds niet ideaal: alles werd opgenomen met twee microfoons en het magnetisch materiaal van de tape kon al die informatie vaak niet aan. Wel is ditmaal zoveel mogelijk bronmateriaal gebruikt en werden toen nieuwe Dylansongs als Tiny Montgomery en Lo and behold! hecht gespeeld, met de vochtige-keldersound die nu eenmaal bij deze tapes hoort.

Van 20 nummers zijn er twee of drie takes: de tweede opname van Million dollar bash is duidelijk scherper dan de eerste nadat Rick Danko zijn basloopje geoefend heeft. Open the door Homer ondergaat in drie takes een ritmische make-over. Gladjes klinkt de overvloed aan covers en Dylanoriginals niet, maar ze laten een diepe liefde horen voor de Amerikaanse folk- en poproots. Nummers van Elvis en Johnny Cash, maar ook de zoete ballad Four strong winds van Ian & Sylvia werden met dezelfde inzet gespeeld als latere The Band-klassiekers Tears of rage (met leadzang van Richard Manuel) en I shall be released.

Als document van een cruciale fase in Dylans muziekpraktijk is The Basement Tapes Complete een goudmijn.