Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Politiek

Europa moet Oekraïne helpen

De parlementsverkiezingen van zondag hadden een nieuw begin kunnen markeren voor Oekraïne. Na de chaotische machtswisseling in februari, gevolgd door de Russische annexatie van de Krim en de opstand en het geweld in het oosten, won zakenman en politicus Piotr Porosjenko eind mei overtuigend de presidentsverkiezingen. Maar het ontbrak hem nog aan een stabiele basis in het parlement.

De volksvertegenwoordiging was intens verdeeld en, zacht gezegd, niet tot compromissen geneigd. De parlementariërs waren nog gekozen in het tijdperk-Janoekovitsj, de president die in februari naar Rusland vluchtte. De nieuwe president stuurde op vervroegde parlementsverkiezingen aan, in de hoop de enorme problemen van het land effectiever te kunnen aanpakken met een nieuw gekozen parlement. Zijn eigen Blok Petro Porosjenko, zo was de verwachting, zou een stevig mandaat van de kiezers krijgen en met afstand de grootste partij worden.

Maar het liep helaas anders. De opkomst viel tegen (amper 53 procent) en de kiezers hebben Porosjenko zondag niet de duidelijke overwinning gebracht die hem een vanzelfsprekend overwicht had bezorgd bij de regeringsvorming. Met iets meer dan 20 procent van de stemmen, in plaats van de voorspelde 30 procent, is zijn Blok Petro Porosjenko nu ongeveer even groot als het Volksfront van zijn premier Arsen Jatsenjoek, dat juist verrassend goed presteerde. Voor Porosjenko zal het nu lastiger worden een stabiele coalitie met de drie andere pro-Europese partijen te vormen.

Maar er is geen tijd te verliezen. In het oosten heerst nog steeds een oorlogssituatie, Rusland blijft een ernstige bedreiging vormen, de economie verkeert in een diepe crisis en de staat functioneert uiterst gebrekkig. Het land heeft kortom dringend een nieuwe, stevige regering nodig.

Wat de verkiezingen in elk geval wél hebben opgeleverd, is een duidelijke meerderheid voor een pro-Europese koers. Het debat over de wenselijkheid van die koers, dat aan de basis lag van de huidige crisis, is nu door de kiezers beslecht – en dat is positief.

De Europese Unie heeft er belang bij dat het Porosjenko met een nieuwe regering lukt Oekraïne overeind te houden en weer tot een economisch en politiek levensvatbare staat te maken. Een staat die niet ten onder gaat aan het door Rusland opgestookte separatisme. Europese hulp is daarbij onmisbaar. Maar aan die hulp, ook financiële hulp, moeten strikte voorwaarden worden gebonden: als Oekraïne inderdaad voor een Europese koers kiest, zal het allerlei hervormingen moeten doorvoeren – economie, rechtspraak, ambtenarij – ook als die op korte termijn pijnlijk zijn.