Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Cultuur

De bekendste figurant van Nederland

Hij zit al 21 jaar in het publiek bij tv-programma’s. Waarom? „Als ik in beeld kom, voel ik mij een klein beetje bekende Nederlander.”

‘Ik wilde altijd beroemd worden, maar daar is het nooit van gekomen’, zegt Jan Papenburg (63) uit Baarn. Hij noemt zich ‘Jan, de Bekendste Figurant van Nederland’, want figureren doet hij al 21 jaar. Maar je mag hem ook Jan Publiek noemen, want hij zit ook al 21 jaar bij tv-programma’s in het publiek. „Ik heb veel gevoetbald, maar na mijn veertigste mocht dat niet meer, dus werd dit mijn hobby. Ik heb zo’n tweehonderd verschillende televisieprogramma’s bijgewoond. Mijn record is zestig keer Barend & van Dorp. ”

De meeste programma’s waar hij heengaat, zijn gratis. Soms krijgt hij een kleine vergoeding, van rond de twintig euro. „Ik ga met mijn vriendin iedere week naar Tijd voor MAX. We vinden het een gezellig programma en mensen van MAX zijn zeer sympathiek en de gastvrijheid spreekt ons ook aan.”

Hij weet precies waar hij moet zitten om in beeld te komen. „Ik ben gefixeerd op het rode lampje van de camera”. Op Facebook zet hij de fragmenten waarin hij te zien is. „Als ik in beeld kom, voel ik mij een klein beetje bekende Nederlander.” De programmamakers willen echter niet dat steeds dezelfde hoofden in beeld komen, dus wordt Papenburg ook wel achterin neergezet.

Beroemd worden is zijn drijfveer: „Als ik dan Cruijff zie, met al die mensen om zich heen, dan ben ik stikjaloers. Dat wil ik ook.” Het sociale aspect spreekt hem ook aan: „Je bent er eens uit, en je ontmoet allemaal mensen.” Vooral het ontmoeten van bekende mensen is voor Papenburg een drijfveer. Hij heeft zo’n tussen de achthonderd en negenhonderd foto’s van zichzelf met beroemdheden. De beroemdste is Cruijff. Ook met Patty Brard ging hij op de foto: „Eerst was het een aardig meisje om te zien, maar nu is het een opgeblazen kikker. Maakt allemaal niet uit, iedereen wordt oud. Ik ben ook dikker en lelijker dan vroeger.”

Een paar keer was Papenburg zelf gast in een tv-programma. „Ik ben bij Catherine geweest voor mijn soapverslaving, bij Lieve Martine als hypochonder, en bij Anita Witzier om over mijn dromen te vertellen. Ik kan namelijk vliegen in mijn dromen.”

Zijn liefde voor Cruijff bracht hem in 1997 op één dag in maar liefst drie tv-programma’s. Ter ere van Cruijffs vijftigste verjaardag zat hij als Cruijff-fanaat in Hart van Nederland, de 5 Uur Show en TweeVandaag. „Dat was de dag van mijn leven. Ik heb een taart gekocht van dertig gulden.”