Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Politie, recht en criminaliteit

De hoogste spion wil graag blijven

Spion

Georgië wil dat Nederland een voormalige spion uitlevert. De rechtszaak daarover dient deze week.

Al twee jaar woont hij in Nederland: de 46-jarige voormalige baas van de Georgische geheime dienst, Giorgi Dgebuadze. Deze week buigt de rechtbank in Den Haag zich over de vraag of hij hier mag blijven of dat hij wordt uitgeleverd aan Georgië, dat hem wil berechten wegens moorden en martelen.

Onder de vorige president van Georgië, Michail Saakasjvili, was Dgebuadze de hoogste spion van het land. Hij vluchtte in 2012 naar Nederland toen Saakasjvili na een bewind van acht jaar de verkiezingen verloor. Dgebuadze woont sindsdien in Den Haag en heeft in Nederland asiel aangevraagd.

Op 19 juni werd hij door de politie opgepakt op verzoek van Georgië. Volgens de beschuldigingen zou Dgebuadze in 2006 betrokken zijn geweest bij het neerschieten van drie gevangenen op een industrieterrein in Tbilisi. Hij zou zelf ook één persoon hebben vermoord. Hij wordt er tevens van verdacht dat hij in 2011 een geheim agent heeft laten martelen die toenadering had gezocht tot de Russen. In afwachting van de behandeling van het uitleveringsverzoek zit Dgebuadze gedetineerd in Zoetermeer.

De Georgiër laat zich in Nederland verdedigen door Geert-Jan Knoops. De advocaat meent dat zijn cliënt niet kan worden uitgeleverd omdat „de hele rechtsgang in Georgië niet deugt”. Alle verantwoordelijke functionarissen van het vorige bewind zijn volgens Knoops het land ontvlucht omdat ze vrezen voor een afrekening. „Griekenland, Frankrijk en Oostenrijk hebben om die reden al uitlevering van Georgiërs geweigerd.”

Twee advocaten van Dgebuadze uit Georgië zijn gisteren naar Nederland gevlogen. Knoops wil hen horen voor de rechtbank om duidelijk te maken dat zijn cliënt in eigen land geen eerlijk proces wacht. „Er worden getuigen benaderd om belastend te verklaren”, zegt Knoops. De verdachte zou bovendien niet voor de zaak uit 2006 kunnen worden berecht omdat hij destijds niet aanwezig was op de plek waar drie mensen werden vermoord.

Het Openbaar Ministerie verzet zich tegen het horen van advocaten. Zij moeten hun informatie maar inbrengen in de strafzaak in Georgië. „De rechtbank in Den Haag zal alleen moeten kijken of aan de formele vereisten voor uitlevering is voldaan”, zegt een woordvoerder van het landelijk parket.

Voor de rechtszaak zijn vier dagen uitgetrokken.