Literatuurprijzen niet uitgereikt want de sponsor heeft geen geld

De uitreiking van de Woutertje Pieterse Prijs in 2010. Toen won Carli Biessels. De uitreiking van dit jaar loopt gevaar vanwege geldgebrek.
De uitreiking van de Woutertje Pieterse Prijs in 2010. Toen won Carli Biessels. De uitreiking van dit jaar loopt gevaar vanwege geldgebrek. Foto ANP/ Freek van Asperen

Drie gerenommeerde literatuurprijzen dreigen niet te worden uitgereikt als gevolg van geldgebrek bij de sponsor, het Lirafonds. De Jan Hanlo Essayprijs voor essayistiek, de Woutertje Pieterse Prijs voor jeugdliteratuur en de Lira Scenarioprijs worden niet of in sterk versoberde vorm uitgereikt, omdat de sponsor “de financiële ondersteuning tot nader order opgeschort heeft”, aldus de stichting. Ook heeft het Lirafonds de verstrekking van culturele subsidies met eenderde teruggeschroefd.

De oorzaak van het geldgebrek is volgens Stichting Lira het uitblijven van betalingen van kabelexploitanten als Ziggo en UPC, met wie de stichting sinds 2012 in de clinch ligt. De kabelaars weigeren auteursrechtgelden af te dragen aan Lira voor het uitzenden van films en tv-series. Zij menen dat al te doen via afdrachten aan filmproducenten en omroepen. In augustus oordeelde de rechtbank in Amsterdam dat de kabelaars inbreuk maakten op de auteursrechten. Tot nog toe zijn de betalingen niet gedaan, in afwachting van het hoger beroep. De Vereniging RoDAP, waarin de kabelaars zich verenigen, hoopt in onderhandelingen tot een “oplossing” te komen, aldus een woordvoerder.

Van de afdrachten van de kabelaars aan Lira, jaarlijks zo’n 7 miljoen euro, gaat tien procent naar het Lirafonds en de prijzen – de rest wordt verdeeld onder scenarioschrijvers. “Daarom moeten we nu projecten opschorten”, aldus secretaris Bart Schomakers van het Lirafonds.

Geen ‘grote’ Jan Hanlo-prijs

De ‘grote’ Jan Hanlo Essayprijs (7.000 euro), de grootste Nederlandse prijs voor een essaybundel, gaat komend jaar niet door, als gevolg van het geldgebrek. “Aanvankelijk zou er van Lira helemaal geen geld komen, maar voor de ‘kleine prijs’ van 1.500 euro voor een nog niet gepubliceerd essay hebben we een schikking getroffen. Daarmee kunnen we de continuïteit van de prijs enigszins waarborgen”, aldus bestuurslid BarBara Hanlo van de Jan Hanlo Essayprijs.

Ook voor de Woutertje Pieterse Prijs, de jaarlijkse jeugdliteratuurprijs met het grootste prijzengeld van Nederland (15.000 euro), “is het scenario niet gunstig”, zegt bestuursvoorzitter Hans Smit. Hij hoopt nog op een geldschieter die tijdelijk in het gat kan springen. “In totaal kost de prijs zo’n 40.000 euro, geen vreselijk groot bedrag.” De jury wil de prijs hoe dan ook uitreiken, al is het met een “sobere uitreiking en minder prijzengeld”.

Kans op Lira Scenarioprijs ‘heel klein’

De kans is volgens Schomakers van Lira “heel klein” dat de Lira Scenarioprijs (15.000 euro) volgend najaar zal worden uitgereikt. De Lira Correspondentenprijs loopt vooralsnog geen gevaar. “Die wordt betaald uit een ander potje”, aldus Schomakers.