Drie jaar geen krant gelezen, parlementariërs?

Dit is een beetje boze column. Waarom heeft ruim drie jaar bloedige oorlog in Syrië geen enkele indruk gemaakt op eigenlijk bijna iedereen? Ja, Syrië wordt genoemd in het huidige debat over de Nederlandse rol in de strijd tegen het kalifaat van de Islamitische Staat. Bijvoorbeeld dat Nederland, zoals CDA-leider Sybrand Buma vorige week zei, „de moraalridder uithangt” door alleen mee te doen aan de operatie tegen de IS in Irak en niet in Syrië. Want daarvoor is geen volkenrechtelijk mandaat. Maar gelukkig voor Buma en de meesten van zijn collega’s gaat het kabinet bekijken of we ook zonder de Veiligheidsraad kunnen. Ik wed dat de Nederlandse F-16’s gaan meedoen. Tegen de IS.

Niet tegen Assad. Drie jaar geen krant gelezen, parlementariërs? Niet naar de tv gekeken of Twitter gevolgd? GroenLinks-fractievoorzitter Bram van Ojik deed in zijn aanprijzing van deelneming aan de oorlog tegen de IS een opmerkelijke uitspraak. „De internationale gemeenschap heeft de plicht burgers te beschermen en moet daarom al het mogelijke doen om de opmars van IS en de ongekende wreedheid waarmee deze gepaard gaat, te stoppen”, vond hij.

Had de internationale gemeenschap dan niet de plicht de Syrische burgers tegen Bashar al-Assad te beschermen? Voor u me met boze mails bestookt, ik heb geen enkele sympathie voor kalief Ibrahim en zijn hoofdafhakkers. De mensen in het gebied van de Islamitische Staat in Irak en Syrië wilden af van hun respectievelijke regeringen. Maar ze vroegen niet om een terreurbewind van een stel binnen- en buitenlandse jihadisten. Waarschijnlijk waren de Amerikaanse luchtaanvallen het enige middel om tienduizenden yezidi’s voor de hoofdafhakkers te behoeden.

Zeven-, achtduizend mensen zijn waarschijnlijk in het kalifaat afgeslacht; de jihadisten grossieren in oorlogsmisdrijven. Dat is erg en er moet op de een of andere manier een einde aan komen (hoewel dat heus niet met luchtaanvallen gaat gebeuren). Maar nu iedereen het alleen nog maar over de kalief heeft, is het misschien nuttig even te melden wat Assad aanricht. Dertig keer zoveel mensen zijn tot dusverre omgekomen in de oorlog tussen zijn regime en zijn burgers. Meer dan 3 miljoen Syriërs zijn uit hun land weggevlucht, in overgrote meerderheid niet voor de kalief maar voor Assad. Nog eens 6 miljoen zijn in eigen land op de vlucht. Assad mag geen gifgas meer tegen zijn burgers gebruiken, maar zijn luchtmacht bestookt nu woonwijken met barrelbombs, vaten met explosieven en schroot. En met chloorgas – dat mag, want chloor staat niet officieel te boek als chemisch wapen. Een belangrijk verschil met de kalief is dat Assad (vermeende) tegenstanders niet op video doodmaakt maar achter de muren van zijn gevangenissen.

Veel gehoord excuus: een veto van Rusland en China blokkeerde elke wezenlijke actie tegen Assad. Maar in feite waren westerse leiders en publieke opinies niet geïnteresseerd in de Syrische burgers. En zijn dat nog steeds niet.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert