Ebola-besmetting Madrid toont risico’s verplegers buiten Afrika

Een Spaanse verpleegkundige die een zieke missionaris-arts had verzorgd, is met ebola besmet geraakt. Hoe kan dat?

Een schoonmaker in het ziekenhuis in Dallas waar ebola-patiënt Thomas Duncan wordt verpleegd, neemt pauze.
Een schoonmaker in het ziekenhuis in Dallas waar ebola-patiënt Thomas Duncan wordt verpleegd, neemt pauze. Foto AP

De eerste besmetting met het ebolavirus buiten Afrika, van een Spaanse verpleegkundige die een zieke missionaris had verpleegd, maakt duidelijk dat ook in Europa medisch personeel risico loopt bij de verpleging van ebolapatiënten.

In Liberia, Guinee en Sierra Leone, de drie landen in West-Afrika die het zwaarst zijn getroffen door de ebola-uitbraak, zijn zeker 370 artsen en verpleegkundigen overleden. Maar na de besmetting van de Spaanse verpleegkundige waarschuwen deskundigen dat het besmettingsgevaar ook bestaat in geavanceerde ziekenhuizen in Europa en de Verenigde Staten.

„Het grootste risico bij alle uitbraken van ebola wordt gelopen door mensen die in de gezondheidszorg werken”, zei William Schaffner, een Amerikaanse deskundige op het gebied van infectieziektes, tegen het persbureau AP.

De 40-jarige assistent-verpleegkundige uit Madrid die is besmet, maakte deel uit van een team van dertig mensen dat zorgde voor een Spaanse missionaris die als arts in Liberia werkte en daar ebola had opgelopen. Hij was op 22 september naar Madrid gebracht. Ze had hem één keer verzorgd en had meegeholpen zijn kamer in het ziekenhuis Carlos III op te ruimen nadat hij op 25 september was overleden.

Hoe de verpleegkundige is besmet, wordt nog onderzocht, net als de vraag of alle protocollen voor het omgaan met ebolapatiënten wel volledig zijn gevolgd. Medisch personeel uit het Madrileense ziekenhuis heeft tegen El País gezegd dat niet altijd pakken met autonome zuurstoftoevoer worden gebruikt, die moet voorkomen dat virussen wordt ingeademd die bijvoorbeeld door braaksel in de lucht zijn gekomen.

Ook zijn er vraagtekens bij de controle van de vrouw, wier naam niet bekend is gemaakt. Zij heeft direct na de dood van de missionaris vakantie opgenomen. Volgens afspraak controleerde zij twee keer per dag haar temperatuur. Volgens El País had de vrouw op 30 september gemeld dat ze klachten had: lichte koorts en zwakte. Pas op 6 oktober, toen zij hoge koorts had gekregen, werd ze opgenomen en ging het ebola-alarm af.

Een topambtenaar van het ministerie voor Openbare Gezondheidszorg zei dat Spanje ondanks deze besmetting niet tot de landen met het grootste risico behoort. Onderzoekers van de Amerikaanse Northeastern University bevestigen dat. In hun voortdurende aangepaste risico-overzicht waren de VS, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en België gisteren de niet-Afrikaanse landen in de toptien. Spanje stond daarin nog op de negentiende plaats. Het risico wordt bepaald onder andere op basis van het aantal luchtverbindingen en geconstateerde gevallen.

In Washington heeft president Obama gisteren gezegd dat de VS overwegen de controle op luchtreizigers te verscherpen, zowel vóór vertrek uit Afrika als bij aankomst in de VS.