Kenyatta verschijnt als eerste zittende wereldleider voor Strafhof

De Keniaanse president Uhuru Kenyatta is de eerste zittende wereldleider die voor het Strafhof verschijnt.
De Keniaanse president Uhuru Kenyatta is de eerste zittende wereldleider die voor het Strafhof verschijnt. Foto AFP / Andrew Cowie

De Keniaanse president Uhuru Kenyatta reist deze week af naar Den Haag om een hoorzitting bij te wonen in de zaak die het Internationaal Strafhof tegen hem heeft aangespannen. Dat zei Kenyatta vanmiddag in het Keniaanse parlement. De president wordt de eerste zittende wereldleider die voor het Strafhof zal verschijnen.

Kenyatta zet om de hoorzitting te kunnen bijwonen wel een opmerkelijke stap: hij roept een nooit eerder gebruikt grondwetsartikel in waardoor hij zijn functie van president tijdelijk kan overdragen aan zijn vicepresident William Ruto. Kenyatta komt als privépersoon naar Den Haag en doet dit naar eigen zeggen om te vermijden dat “de soevereniteit van meer dan 40 miljoen Kenianen” berecht gaat worden.

President beschuldigd van organiseren verkiezingsgeweld

Kenyatta, die in april vorig jaar tot president werd gekozen, wordt verdacht van misdaden tegen de menselijkheid. Hij wordt ervan beschuldigd het verkiezingsgeweld in Kenia - dat eind 2007 en begin 2008 aan meer dan twaalfhonderd mensen het leven kostte - te hebben georganiseerd. Ook zijn vicepresident Ruto wordt daarvan beschuldigd. De twee waren destijds rivalen, maar sloten vorig jaar een politiek verbond, mede ingegeven door de wens het Internationaal Strafhof buiten de de deur te houden.

Het was lange tijd de vraag of Kenyatta bereid zou zijn voor het proces naar Den Haag af te reizen. Als Kenyatta dit niet had gedaan, had hij de uitvaardiging van een internationaal arrestatiebevel tegen hem geriskeerd. In dat geval zou het nog maar de vraag zijn geweest of Kenyatta opgepakt en uitgeleverd had kunnen worden. Zo is de Soedanese president Bashir aangeklaagd op initiatief van de VN-Veiligheidsraad, maar nog steeds op vrije voeten.

Proces verloopt al jaren moeizaam

Het proces tegen Kenyatta verloopt al lange tijd moeizaam. De aanklager van het Strafhof, Fatou Bensouda, vroeg vorige maand om uitstel van het proces omdat de Keniaanse regering weigert bewijsmateriaal te overhandigen. Daardoor staat de aanklager naar eigen zeggen met lege handen. Kenyatta’s verdediging zegt dat Bensouda geen bewijzen heeft omdat die er niet zijn.

Als het proces mislukt, krijgen de slachtoffers in Kenia geen genoegdoening. Het prestige van het Strafhof zou een enorme deuk oplopen. In twaalf jaar zijn maar twee vonnissen gewezen: tegen de Congolese krijgsheren Lubanga en Katanga.