In Drenthe waren ze dom

Drenthe kwam in opstand vanwege Middendorps boek over het saaie provincieleven.

In het Dagblad van het Noorden ging het de laatste weken over Peter Middendorps woorden over Drenthe en Emmen, waar hij vandaan komt. Mensen uit Drenthe waren een beetje dom en kortzichtig, schreef Middendorp in zijn nieuwe boek Vertrouwd voordelig. Dat vonden de Drenthenaren een beetje dom en kortzichtig.

Hoe het ook zij, Vincent Hensel, de zestienjarige hoofdpersoon van Vertrouwd voordelig, heeft het niet naar zijn zin in het Emmen van de late jaren tachtig. Nog niet in staat verder te kijken dan zijn provincie lang is, stelt hij in het begin van de roman: ‘Ik lag in een bed. Het bed stond in een slaapkamer. De slaapkamer was deel van een huis dat op een Blokker was gebouwd. Die Blokker stond in de Noorderstraat. De straat lag in Emmen en Emmen in Drenthe. Het maakte dus niet uit. Hoeveel groter je de wereld om je heen ook maakte – huis, plaats, provincie – beter werd het niet.’

Drenthe, Emmen, Blokker; bijna alle vijanden van Vincent zijn hiermee wel genoemd. Omdat hij in korte tijd tweemaal van school is gestuurd ziet hij zich genoodzaakt te werken bij de eerdergenoemde Emmense Blokker. De zaak wordt bestierd door Vincents vader.

Werken bij Blokker

Vertrouwd voordelig is een machtig boek over een jongen die opgesloten zit in een droef stemmende poel van goedkoop plastic, eenvormigheid en het inschikkelijke dat een middenstander in een kleine gemeenschap aanhangt.

Het boek had niet meer dan een grafzerk op de geboortegrond kunnen zijn. Maar Middendorp heeft er veel meer in weten te vervlechten. Dat gebeurt meestal op ironische toon, maar soms wordt de lezer bespeeld met lange, opsommerige zinnen waarin Vincent zichzelf de haren uit de kop lijkt te trekken van afkeer, als in een goede Dimitri Verhulst.

Het krachtigst weergegeven is de atmosfeer van onveranderlijkheid. Zoals er in de meeste romans altijd wel een reddingsboei aanwezig is in de vorm van een ontdekte roeping of een oom die de weg zou kunnen wijzen, daar laat Middendorp zijn held in het duister zitten. Frits van Egters uit De avonden had nog vrienden, maar zelfs die heeft Vincent niet. Het ontbreekt Vincent aan een verhaal dat hem de toekomst in leidt. Hij vindt het pas als er al een zweem van alcoholisme om hem heen hangt.