Vluchtelingen in een feesthal

In Zwolle is een grote evenementenhal in een paar dagen tijd omgebouwd tot opvang voor vluchtelingen uit Syrië. De nood is hoog.

Asielzoekers die arriveren bij de IJsselhallen in Zwolle worden afgeschermd van de pers. De evenementenhal is ingericht als noodopvang voor zo’n 400 mensen. Foto Rien Zilvold

De tape wordt nog haastig aan de onderkant geplakt, zodat de rode loper op de grond niet gaat schuiven. Cateringinstallaties met warmhoudbakken staan zonder inhoud klaar. Ernaast stapels papieren bordjes. Wie niet beter weet, zou denken dat de IJsselhallen in Zwolle vanavond het toneel zijn van een festiviteit. Maar de gasten die zo arriveren, hebben weinig reden tot feestvieren: ze zijn gevlucht uit Syrië en Irak. De Diezehal 4 vormt vanaf vandaag het decor voor de opvang van maximaal vierhonderd vluchtelingen.

De bijna drieduizend vierkante meter oppervlak wordt voor het grootste gedeelte gevuld met rijen stapelbedden, van elkaar gescheiden door hekken. Aan het hoofdeinde metalen kasten, een schemerlampje en hier en daar een plant. Achterin zijn douchefaciliteiten, buiten staan net als op festivals de bekende toilethokjes.

De locatie is in drie dagen klaargemaakt, vertelt Jan Willem Anholts, woordvoerder van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). „Normaal gesproken doen we hier zes tot negen maanden over. Dan beginnen we met het creëren van draagvlak, houden we informatieavonden en praten met omwonenden. Nu kan dat niet. Dinsdagavond had onze bestuursvoorzitter de burgemeester aan de lijn of we toestemming kregen, vandaag moet de locatie al gereed zijn.”

Voor buurtbewoonster Lies Roossien komen de nieuwe buren inderdaad als een verrassing. „We kregen woensdagavond een brief en de informatieavond is pas dinsdag.” Ze is niet blij met de komst van de vluchtelingen. „Het is erg voor die mensen, maar kunnen we niet eerst onze eigen mensen helpen?” Mede-inwoner Jaap Speetjes vindt het juist geen probleem. „Mensen zeuren hier in de buurt dat de vluchtelingen van alles krijgen, maar ik vind het fijn dat ze niet aan hun lot overgelaten worden.”

Vrijdagmiddag arriveerden de eerste dertien vluchtelingen bij de IJsselhallen – allemaal mannen, er worden geen gezinnen opgevangen. De komende dagen volgen er meer. Het is de bedoeling dat mensen na een week weer vertrekken als er plek is in de reguliere opvang.

Door de grote toestroom van vluchtelingen uit met name Syrië zitten reguliere locaties voor eerste opvang bijna allemaal vol. Vrijwel alle opvanglocaties van het COA, die eerder de deuren sloten, zijn weer open. En dus moest het COA naarstig op zoek naar locaties voor noodopvang, zoals leegstaande kazernes, gevangenissen en nu dus deze evenementenhal. „Onconventionele oplossingen”, zo noemde staatssecretaris van Justitie Fred Teeven (VVD) het onlangs.

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers krijgt binnenkort wat lucht. In Hoogeveen opent in november een locatie met duizend plekken, in Maastricht wordt een gevangenis gereedgemaakt voor vluchtelingen, in Eindhoven is het plan een opvang te openen in verzorgingshuis de Orangerie, Den Helder heeft een kazerne aangeboden en in Midden-Drenthe gaat vakantiepark Oranje straks ruimte bieden aan 1.400 asielzoekers.

De opvang in de Zwolse IJsselhallen blijft in ieder geval open tot januari volgend jaar. Er is geprobeerd om de koud ogende hal enigszins huiselijk te maken; achterin zijn zitjes met banken en luie stoelen neergezet. Er staan tafelvoetbalspellen en tv’s – de Amerikaanse nieuwszender CNN staat op. Maar een enorme hal met fabriekslampen, blijft een hal met fabriekslampen. COA-woordvoerder Anholts, verontschuldigend: „Dit hebben wij ook nog nooit meegemaakt, maar we hebben weinig keus.”