Hier rijdt een bus en niets anders dan dat

Veertien nieuwe verkeersborden moeten verwarring tegengaan. „Je moet nu soms bijna uitstappen om te begrijpen wat de bedoeling is.”

Meer duidelijkheid en uniformiteit. Dat is het doel van de introductie, op 1 januari komend jaar, van veertien nieuwe verkeersborden. De borden vervangen een wildgroei aan wisselende verkeersborden. „Lokaal en provinciaal worden nu vaak heel verschillende borden neergezet”, aldus minister Schultz van Haegen (Infrastructuur en Milieu, VVD) vrijdag na afloop van de ministerraad.

Het gebruik van de borden wordt mogelijk door een wijziging van het zogenoemde Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990. Een voornemen tot die wijziging heeft minister Schultz van Haegen onlangs naar de Tweede Kamer gestuurd.

De duidelijkheid is vooral geholpen met de introductie van een bord bij uitwijkplaatsen op smalle wegen, waar regionale wegbeheerders nu nog vaak „veel verschillende en zelf bedachte borden” hebben geplaatst, aldus het kennisinstituut CROW dat de maatregel heeft voorbereid. Verkeerskundige John Boender: „Ik wil niet zeggen dat het nu een rommeltje is, maar het kan wel veel beter.” Er is een nieuw, vierkant bord vervaardigd. Voor verbetering vatbaar waren ook de aanduidingen voor passeerstroken waar landbouwvoertuigen rijden of even stilstaan om het andere verkeer sneller te kunnen laten doorrijden. Boender: „Het nieuwe bord maakt in één klap duidelijk dat landvoertuigen even opzij kunnen. Die passeerstroken in bijvoorbeeld Zeeland voorkomen dat automobilisten op een provinciale weg vele kilometers lang achter een tractor rijden, daar niet vrolijk van worden en soms zelfs geïrriteerd gaan inhalen waar dat niet mag.”

Veel duidelijker wordt het volgens de verkeerskundigen en de minister ook door het vervangen van de borden bij busbanen, trambanen en rijbanen die uitsluitend bestemd zijn voor vrachtwagens. Bijvoorbeeld op de Van Brienenoordbrug bij Rotterdam. Nu geeft het bord vaak een algeheel verbod om in te rijden, met daaronder lokaal zeer verschillende categorieën uitzonderingen, en veelal wisselend vormgegeven. Boender: „Dat is onduidelijk. Je moet nu soms bijna uitstappen om te zien wat de bedoeling is. Vooral buitenlandse chauffeurs hebben moeite de borden te begrijpen.” Het nieuwe gebodsbord geeft aan dat de rijbaan bedoeld is voor bus, tram of vrachtwagen, of een combinatie van deze. Net zoals dat gebruikelijk is bij fietspaden. „Het nieuwe bord zegt: deze baan is bedoeld voor bijvoorbeeld de bus en anderen hebben daar dus niets te zoeken.”

De ANWB liet vrijdag weten „verrast” te zijn door de invoering. „Dat er uniformiteit in de borden komt, dat de borden in Gelderland gelijk zijn aan die in Noord-Holland, is helemaal oké. Maar de planning is niet ideaal. Wij horen dit op een moment dat de lesboeken van onze rijscholen al zijn gemaakt.” Minister Schultz riposteerde gisteren dat de ANWB zelf aanvankelijk een vertegenwoordiger had in de commissie die deze wijziging van de verkeersborden had voorbereid, maar later niet meer aan de vergaderingen deelnam. Een woordvoeder van de ANWB: „Er zijn toch wel andere manieren om ons te vertellen dat deze maatregel eraan zit te komen? Daar hoeven we toch niet voor naar een vergadering?”

De Bovag-rijscholen laten weten de borden best nuttig te vinden. „Uniformiteit is prima. Maar het komt voor ons wel heel onverwacht. We hebben niet veel tijd om het rijlesmateriaal aan te passen.” Het exameninstituut CBR, dat rijexamens afneemt, belooft „ruim van tevoren” aan de opleiders en kandidaten aan te geven vanaf wanneer het de nieuwe borden opneemt in de vragen voor de theorie-examens. „Voor het praktijkexamen geldt dat de examenkandidaten moeten weten wat de borden betekenen, zodra ze die op de weg tegenkomen.” Het zou overigens goed kunnen, zegt verkeerskundige Boender van het CROW, dat de meeste borden pas veel later dan 1 januari 2015 worden geplaatst. Niet alleen omdat er wellicht „discussie” ontstaat over de inhoud van de borden, maar ook omdat de vervanging van de borden vermoedelijk geleidelijk zal gaan.

Met de invoering van de veertien verkeersborden loopt Nederland in de pas met andere Europese landen die de zogenoemde Conventie van Wenen hebben ondertekend. „In de meeste landen zie je ongeveer dezelfde borden”, aldus Boender. Kritiek als zou de invoering van de veertien nieuwe borden de verwarring onder weggebruikers alleen maar vergroten, klopt volgens Boender niet. „We krijgen hierdoor niet meer maar minder borden in Nederland.”