Jan Kees de Jager gaat naar KPN - maar behoudt ook zijn eigen bedrijf

Foto ANP

De aandeelhouders van KPN worden vandaag geïnformeerd over de benoeming van Jan Kees de Jager als financieel directeur. De oud-staatssecretaris (2007-2010) en ex-minister (2010-2012) van Financiën (CDA) is de derde chief financial officer van KPN in drie jaar.

Bij de aankondiging een maand of wat geleden trok De Jagers benoeming de aandacht, omdat na Camiel Eurlings (Air France-KLM) opnieuw een politiek kopstuk overstapt naar een multinational.

De benoeming trok ook de aandacht, omdat KPN in het nieuwe beleid van minister Henk Kamp (Economische Zaken, VVD) - vanwege de rol van het bedrijf in de nationale veiligheid - onder strakkere controle komt. Beslissers in de top en grote aandeelhouders worden straks getoetst op de vraag of zij een bedreiging kunnen zijn. En het is gezien de verwachte overnames onder Europese telefoonbedrijven altijd handig een ex-minister in je ondernemingstop te hebben.

Internetonderneming

Maar er is nog een uitzonderlijk aspect aan de benoeming die weinig aandacht kreeg: De Jager is ook aandeelhouder in een middelgrote internetonderneming, ISM eCompany. Hij heeft dat bedrijf met twee anderen in zijn studententijd opgericht.

In de periode dat De Jager een publieke functie bekleedde, speelde hij hier een passieve rol. Uit de informatie die KPN nu aan zijn beleggers geeft, blijkt dat De Jager inmiddels weer een leidende positie heeft bij ISM.

Het bestaan van zakelijke nevenbelangen is niet voor niets uitzonderlijk bij beursgenoteerde bedrijven. De Nederlandse beleggerswereld deed in de jaren negentig van de vorige eeuw slechte ervaringen op met topmanagers van beursgenoteerde bedrijven, zoals softwaremaker Baan en industriebedrijf Begemann, die als privépersoon eigenaar waren van concerns die soms op letterlijk onnavolgbare wijze zaken deden met ‘hun’ beursfondsen. Dat riep vragen op, zoals: wiens belangen dient de baas eigenlijk? Die van het beursgenoteerde bedrijf, waarin ook andere aandeelhouders participeren? Of die van zijn eigen privébedrijf?

Bij KPN blijken de commissarissen bijzonder geporteerd van het feit dat De Jager zijn eigen bedrijf heeft. Zij prijzen in hun argumentatie voor de benoeming van De Jager “zijn operationele leiderschap in de technologiesector” en “zijn ervaring op het gebied van ondernemen”. Volgens KPN speelt De Jager geen actieve rol in zijn bedrijf.

Nevenactiviteiten

Het is gezien het uitzonderlijke van dit zakelijk belang toch opvallend dat de commissarissen niets zeggen over de afspraken die zijn gemaakt, zoals het tegengaan van eventuele conflicterende belangen en het tijdsbeslag naast de (meer dan) voltijdbaan als financieel directeur. In een interview in Het Financieele Dagblad eerder dit jaar, maar vóór zijn benoeming, vertelde De Jager dat hij als betaald adviseur aan zijn eigen bedrijf was verbonden voor “twee tot drie dagen per week”.

Juist nevenactiviteiten van bestuurders, zoals het bekleden van commissariaten, liggen onder een vergrootglas. De beleggersbelangenvereniging VEB klaagde bijvoorbeeld op de laatste aandeelhoudersvergadering van Heineken dat diens financieel directeur René Hooft Graafland commissaris werd bij supermarktmultinational Ahold. Vreet dat geen tijd?

Doorgaans staat in het contract van een bestuurder dat hij/zij voor het accepteren van commissariaten toestemming nodig heeft van de president-commissaris. De KPN-commissarissen spreken zich daar niet expliciet over uit. Hun soepele opstelling hoeft echter niet te verbazen. Zij gaven jaren geleden toenmalig topman Ad Scheepbouwer ook toestemming om actief te worden als ondernemende investeerder. Hij stak geld in internetwinkel Wehkamp en privébank Oyens & Van Eeghen. Hij zei daarover tegen het blad Management Scope:

“Mijn commissariaten vragen niet veel tijd. Bij Wehkamp zit ik als commissaris een keer of vier, vijf per jaar en nog een paar keer als aandeelhouder.”

De Jager blijkt overigens naast zijn eigen bedrijf ook al een belang te hebben in KPN. In weerwil van talloze bestuurders die geen aandeelhouder zijn van ‘hun’ bedrijf, bezit De Jager nu al 35.000 KPN-aandelen (85.000 euro).