Hoe bij De Telegraaf plotseling een conducteur ‘bezorgd’ om zich heen kijkt

De Telegraaf plaatste vanochtend bij een bericht over de terreurdreiging in Nederland een foto waar een conducteur ‘bezorgd om zich heen kijkt’. Dat blijkt niet zo te zijn, maar het heeft wel geleid tot een stortvloed aan persiflages. Een reconstructie.

Screenshot van de Telegraaf vanochtend

De Telegraaf plaatste vanochtend bij een bericht over de terreurdreiging in Nederland een foto waar een conducteur ‘bezorgd om zich heen kijkt’. Dat blijkt niet zo te zijn, maar het heeft wel geleid tot een stortvloed aan persiflages. Een reconstructie.

Toen het kabinet woensdag de luchtaanvallen op IS in Irak aankondigde, waarschuwde vicepremier Lodewijk Asscher dat Nederland een ‘verhoogd profiel’ onder jihadisten kan krijgen. Een dag later kwam Defensie met een waarschuwing dat militairen wordt ontraden om in uniform met het OV te reizen, aangezien de eerste bedreigingen al waren ontvangen.

Vandaag volgde het nieuws dat PVV-leider Geert Wilders wil dat het leger de stations in Nederland gaat beveiligen. Ook de Telegraaf bracht dat nieuws, zoals op de site.

Screenshot van telegraaf.nl

Opvallend is het bijschrift:

“Bezorgd om zich heen kijkend loopt een NS conducteur tussen de reizigers door die in en uitstappen op het station in Tilburg. De angst begint toe te nemen, vooral op treinstations.”

De foto stond zowel in de krant (waarbij de laatste zin van het bijschrift ontbrak) als op Telegraaf.nl bij het bericht over Wilders. Vanochtend vroeg werd het bijschrift op Twitter opgemerkt, wat vervolgens een reeks verontwaardigde reacties opriep:

Twitter avatar Dolfjansen Dolf Jansen Ik ben op n station, nergens ‘bezorgd om zich heen kijkende conducteurs’ die me @telegraaf beloofd zijn…

Hoe kon dit bijschrift in de krant komen?
De freelance fotograaf en voormalig cameraman Jan van Eijndhoven vindt dat hem geen blaam treft. Hij maakte de foto gisteren op het station van Tilburg toen hij de berichten hoorde over de mogelijke angst voor aanslagen. Hij stuurde de foto naar De Telegraaf met slechts de informatie ‘Station Tilburg’. Van Eijndhoven:

“Wat er op de redactie met mijn foto gebeurt, heb ik dan niet meer in de hand.”

Vervolgens is de redactie van De Telegraaf ermee aan de slag gegaan en heeft het bijschrift eronder gezet. Adjunct-hoofdredacteur Jan-Kees Emmer had gisteravond dienst maar geeft direct toe dat dit bijschrift er tussendoor is geschoten en gaat door het stof:

“Toen ik de krant vanmorgen las, verslikte ik me bijna in mijn beschuitje toen ik dit zag. Dit is heel ongelukkig geformuleerd en had niet gemogen en gemoeten.”

Ondertussen werden op Twitter persiflages op de foto en het bijschrift geplaatst en kreeg de krant de nodige kritiek te verduren:

Twitter avatar rohy Maarten Reijnders Bezorgd om zich heen kijkend wijst Sjuul Paradijs op het gevaar. De angst begint toe te nemen. Vooral op redacties. http://t.co/OwqP4Ixapq
Twitter avatar janeikelboom Jan Eikelboom Ik denk dat ik mijn kogelvrije vest maar aandoe als ik zo in de trein stap http://t.co/diAFOerklC”
Twitter avatar ZahraBoef Zahra Boufadiss Bezorgd slaat de Nederlander zijn boodschappen in. De angst neemt toe. http://t.co/D6I0lGtZOZ

De webredactie van De Telegraaf haalde razendsnel het onderschrift offline en de beheerder van het Twitter-account van de Telegraaf probeerde er met een knipoog op te reageren:

Twitter avatar telegraaf De Telegraaf @EricCorton @Dolfjansen Een ietwat doorgeslagen fotobijschrift. ‘Bezorgd’ kijkt de redactie nu naar Twitter.

Maar het kwaad was al geschied. En bovenal lag de papieren krant al lang bij iedereen op de mat.

Martijn Kleppe werkt als onderzoeker bij de Erasmus Universiteit Rotterdam en Vrije Universiteit en is gespecialiseerd in persfotografie. In NRC Handelsblad van afgelopen woensdag schreef hij over het belang van bijschriften bij foto’s, zie www.nrc.nl/beeldverhaal