Coalitie blokkeert debat over uitgewezen tolk

Petitie van 9.000 mensen voor asiel Afghaanse ex-helper Defensie.

De Tweede Kamer zal niet debatteren over de Afghaanse defensietolk wiens asielaanvraag niet in behandeling wordt genomen. Coalitiepartijen VVD en PvdA blokkeerden gisteren een door D66 aangevraagd spoeddebat met minister Hennis-Plasschaert (Defensie, VVD) en staatssecretaris Teeven (Asiel, VVD). Zij oordeelden vrijdag dat tolk Abdul Ghafoor Ahmadzai moet worden uitgezet.

Tweede Kamerlid Angelien Eijsink (PvdA) wil „niet praten over individuele gevallen”. André Bosman (VVD) vindt het „een principiële kwestie dat wij het parlement niet tot hoger beroepsorgaan voor asielzaken maken”.

VVD en PvdA kwamen gisteren onaangekondigd met maar liefst elf Kamerleden naar de procedurevergadering. In zo’n vergadering beslist de meerderheid van het aantal aanwezige leden, ongeacht het aantal zetels dat partijen hebben. Door met extra mensen te komen, hadden PvdA en VVD een ruime meerderheid in deze vergadering en konden ze zo voorkomen dat de oppositie een debat zou afdwingen. Het is ongebruikelijk dat partijen op deze manier een debat proberen te voorkomen.

De coalitiepartijen hebben er wel mee ingestemd volgende week overleg te voeren over de bredere problematiek van defensietolken. Daarbij zal alleen minister Hennis aanwezig zijn.

Abdul Ghafoor Ahmadzai (31) tolkte in Afghanistan jaren voor de legers van de Verenigde Staten en Nederland voordat hij in 2010 het land ontvluchtte. In deze krant vertelde Ahmadzai vorige maand dat Talibaan zijn broer vermoordden omdat ze die voor hem hadden aangezien. En hoe hij na die vergissing zelf bedreigd werd. Hij zou letterlijk bij de Talibaan in beeld gekomen zijn omdat hij in 2009 als tolk herkenbaar in een BBC-reportage over Uruzgan was verschenen.

Defensie heeft het beleid dat tolken in missiegebieden nooit in de media mogen verschijnen. Dat dit toch gebeurd is, noemden de bewindspersonen in antwoord op Kamervragen vorige week „ongelukkig”.

Of Ahmadzais vluchtverhaal klopt en of Afghanistan te onveilig voor hem is, heeft de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) noch de staatssecretaris beoordeeld. De dienst heeft zijn zaak niet inhoudelijk behandeld omdat Ahmadzai via mensensmokkelaars eerst in Noorwegen aankwam en daar asiel aanvroeg.

Binnen Europa is afgesproken dat asielzoekers die in een tweede land asiel aanvragen worden teruggestuurd naar het eerste land van aankomst, de zogeheten Dublin-regel. Omdat Noorwegen Ahmadzais asielverzoek heeft afgewezen, zal hij via Noorwegen naar Kabul worden teruggevlogen. Het staat Europese landen vrij om in „bijzondere, individuele gevallen” van deze regel af te wijken. De IND wil dat bij de tolk niet doen en wordt daarin gesteund door de rechter en Teeven.

Binnen de PvdA is ophef ontstaan over het uitzetten van de tolk. De voorzitter de Jonge Socialisten, Bart van Bruggen, schreef gisteren in een opiniestuk op de site van de Volkskrant dat zijn „bloed kookt” over de kwestie: „Ik schaam mij vandaag diep dat ik van de PvdA ben.” Een petitie om Ahmadzai te steunen was vanochtend door ruim 9.000 mensen ondertekend.