Niemand opende vandaag de aanval op Rutte. Het debat in vijf momenten

V.l.n.r. minister Asscher van Sociale Zaken, premier Rutte en minister Dijsselbloem van Financiën tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen. Foto ANP / Martijn Beekman

Geen enkele fractieleider wist het Rutte vandaag moeilijk te maken op de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. Het debat in vijf momenten.

‘Vrijwel hele oppositie zit dicht tegen kabinet aan’

Rutte zeilde vandaag met opmerkelijk gemak door het debat, blikt onze politiek redacteur Thijs Niemantsverdriet terug.

“Dat kwam niet alleen omdat hij behendig en met zelfvertrouwen debatteerde, maar ook omdat de Kamer blijkbaar besloten had het hem niet te moeilijk te maken. Veelzeggend was de duur van het debat: waar de fractievoorzitters gisteren tot na 1 uur ‘s nachts bezig waren, was Rutte nu al aan het eind van de middag klaar.

Waarom opende niemand frontaal de aanval op het kabinet? Het antwoord lijkt te zijn: omdat vrijwel de hele oppositie inmiddels dicht tegen het kabinet aanzit. We hadden al de ‘C3’, maar ook het CDA sorteerde nu af en toe voor op samenwerking – in ieder geval bij de belastingherziening. En als Buma ferme taal bezigde, was Rutte er snel bij om hem tegen de borst te drukken. GroenLinks-leider Van Ojik toonde zich ook, ondanks kritiek, mild.

Blijven over: PVV en SP. Roemer ging gisteren pijnlijk onderuit en was vandaag nog niet opgestaan, Wilders wilde niet inhoudelijk debatteren en werd door de andere partijen grotendeels genegeerd.”

Het debat in vijf momenten

1) Hervorming belastingstelsel in 2016

Foto ANP / Martijn Beekman

Hoe gaat de belastinghervorming er nu concreet uitzien? Buma (CDA) en Pechtold (D66) wilden het nu weleens weten. Het liefst vóór 1 februari. Maar Rutte voelde niets voor deze deadline. Wél zegde de premier toe dat hij in 2016 “belangrijke stappen” wil zetten in de hervorming van het belastingstelsel. Daarvoor moet “de belastingkant van de begroting” in april 2015 wel “in de grondverf staan”. De provinciale verkiezingen, die ook de samenstelling van de Eerste Kamer bepalen, vinden plaats in maart.

Over hoe groot de hervorming dan zal zijn en welke onderdelen, aftrekposten en toeslagen het eerst worden aangepakt, wilde de premier niet vooruitlopen. “In belang van groot draagvlak voor herziening ga ik daar nu niet op in”, zei Rutte.

2) Rutte neemt stelling tegen Wilders

Foto ANP / Bart Maat

Rutte nam vandaag afstand van de uitlatingen van PVV-leider Wilders. Hij zei dat Wilders gisteren over de schreef ging met opmerkingen over “het Marokkanenprobleem”. De premier veroordeelde ook de “minder Marokkanen-uitspraken” van Wilders eerder dit jaar.

Rutte moest bij die woorden denken aan zijn Marokkaanse vrienden. Hij vroeg zich af wat er op dat moment door hun hoofd ging. Volgens hem kan Wilders niet in de schaduw staan van Marokkanen die een bijdrage willen leveren aan de Nederlandse samenleving.

3) Roemer spreekt van een blablaverhaal

SP-leider Emile Roemer. Foto ANP / Bart Maat

SP-leider Roemer vond dat Rutte maar een “blablaverhaal” ophing over de ontslagen in de zorg.

“De mensen die nu werkeloos thuis zitten te kijken hebben hier helemaal niks aan, het is gewoon een blablaverhaal. Er zijn ook veel mensen die 20 procent minder loon krijgen voor hetzelfde werk, dat kan gewoon niet.”

Rutte was het daar uiteraard niet mee eens.

“Dit is helemaal geen blablaverhaal. Dit is een verhaal van makelen en schakelen. We zijn juist druk bezig voor deze mensen. We zitten in een transitieperiode. We zijn druk bezig om de zorg opnieuw in te delen. We willen dat mensen die de zorg het meeste nodig hebben, die ook krijgen.”

Daarna ging Roemer weer zitten. De SP-voorman wist zich vandaag niet te revancheren, na het ‘schutterende optreden’ van gisteren.

4) ‘Och, het CDA helpt toch wel mee met Defensie’

CDA-leider Sybrand van Haersma Buma. Foto ANP / Martijn Beekman

Rutte kreeg de vraag wat er gebeurt als de vijf partijen die in de begroting voor volgend jaar een beetje extra geld voor de krijgsmacht hebben gevonden na de provinciale verkiezingen van maart geen meerderheid meer zouden hebben in de Eerste Kamer. Dan reken ik op het CDA, antwoordde de premier zelfverzekerd.

Politiek redacteur Emilie van Outeren:

Gisteren hebben zowel VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra en CDA-leider Sybrand van Haersma Buma hun excuses aangeboden voor de bezuinigingen op de strijdkrachten in de afgelopen decennia. Maar Buma hoorde Ruttes opmerking fronsend aan. Hij heeft zich sinds het aantreden van dit kabinet immers aan geen enkele begroting gecommitteerd.

5) Rutte zegt een ‘inspanningsverplichting’ toe

Onderonsje tussen Rutte en Samsom. Foto ANP / Martijn Beekman

Samsom wil dat het kabinet ervoor zorgt dat pensioenfondsen en verzekeraars 10 miljard meer in de Nederlandse economie gaan investeren. Dat levert banen op, verwacht hij. Rutte vindt het prima, hij ziet het als een “inspanningsverplichting”. “En als we het niet halen dan gaan we ons nog meer inspannen”, zei hij nonchalant.

Twitter avatar gripje Gert Riphagen LOL RT @djongejan Ik wil Samsom als leraar: we stellen een inspanningsverplichting en als het niet lukt moeten we ons meer inspannen. #apb

Lees hier ons liveblog van vandaag terug.