Het Libische parlement vaart straks zó weg

Vraag: uit welk land is bijna eenderde van de inwoners de grenzen over gevlucht? Niet Syrië, hoewel de situatie daar extreem dramatisch is, met zo’n 3 miljoen van de 23 miljoen inwoners als vluchteling in de buurlanden, en nog eens 6 miljoen of meer ontheemd in eigen land.

Nee, ik las vorige week dat nu 1,8 miljoen van de ruim 6 miljoen Libiërs hun toevlucht hebben gezocht in het buurland Tunesië. De Tunesische president Marzouki spreekt zelfs van 2 miljoen Libiërs. Die helpen mee de fragiele vooruitgang in Tunesië te ondermijnen. Tunesië is het enige land dat enigszins positief tevoorschijn is gekomen uit de ‘Arabische Lente’. Maar de aanwezigheid van zoveel vluchtelingen heeft gevolgen voor huren (omhoog), lonen (omlaag) en veiligheid (minder), en bedreigt dus de stabiliteit.

Dat wist u misschien niet, want de internationale belangstelling voor Libië en Tunesië is nul. Begrijpelijk: we worden overvoerd met oorlogsellende uit Syrië en Irak, waarbij de buitenwereld toenemend betrokken raakt. En gráág betrokken raakt; zie de Nederlandse regering die staat te springen om met de coalitie tegen de kalief mee te doen. Weten ze in Den Haag eigenlijk wel welk wespennest ze willen helpen uitroken? En enig idee hoe? Maar dit terzijde.

Ik heb al eerder geschreven over de milities die in Libië in 2011 na de val van Gaddafi weigerden hun wapens in te leveren. Want zo hielden ze greep op het nieuwe bewind dat ze hadden helpen installeren. En waarom zouden ze die wapens ooit nog inleveren? Zou ik ook niet doen, gezien vanuit het beperkte blikveld van de militieleider dan.

Nu een grote stap naar het heden: het resultaat is dat het recentst gekozen parlement op een Griekse ferry in Tobruk zetelt, klaar om het ruime sop te kiezen als het helemaal fout gaat. Het vorige parlement weigert zich op te heffen, en klemt zich vast aan Tripoli. Daartussenin zijn die milities slaags geraakt om nog meer macht voor zichzelf, hun stad of hun ideologie te bevechten. In dat kader worden woonwijken platgegooid, burgers ontvoerd en iedereen vermoord die met wijlen Gaddafi wordt geassocieerd. Vandaar al die vluchtelingen in Tunesië.

Andere consequentie: dat massa’s Afrikaanse migranten nu Libië als transitroute kiezen op weg naar Europees dromenland. Geen autoriteit immers die hen tegenhoudt. Maar óók dat familie van de kalief er alle ruimte krijgt. Moslimextremisten onder de milities hebben inmiddels een emiraat, een sub-kalifaat, uitgeroepen in Benghazi. Herinnert u het zich nog, de terreurtrainingskampen in Afghanistan? Die zitten nu in Libië. Regionaal toevluchtsoord voor terroristen, zo noemt de Amerikaanse regering Libië.

Een makkelijke oplossing is er niet. Gewapende interventie maakt de toestand alleen maar erger. Zie de westerse luchtaanvallen die Gaddafi’s regime om zeep hielpen. Geduldige bemiddelingsmissies helpen misschien wel, en dan maar duimen dat intussen niet ook die hele regio explodeert.