Voorstelling Diederik Stapel geschrapt na bezwaar van KNAW

Een voorstelling van Diederik Stapel op een door de KNAW gesponsord festival is geschrapt. Foto ANP/Koen van Weel

Het Amsterdamse Discovery Festival over wetenschap en kunst heeft op het laatste moment een toneelvoorstelling van schrijver Anton Dautzenberg en voormalig hoogleraar Diederik Stapel geschrapt.

Medesponsor de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) wil niet dat Stapel, die wetenschapsfraude pleegde, optreedt op een festival waaraan de naam van de KNAW verbonden is.

Fictiefabriek

De leiding van het festival, gepland op 26 september in de Tolhuistuin in Amsterdam, heeft vier maanden geleden zelf contact met Stapel en Dautzenberg gezocht om een optreden van hun podium- en boekproject De Fictiefabriek te regelen. Speciaal voor het festival ontwikkelden ze een Fictiefabriek-peepshow.

“Afgelopen vrijdag kreeg ik een telefoontje dat onze voorstelling is afgezegd omdat de KNAW zijn subsidie intrekt als ze Stapel programmeren”, zegt Dautzenberg. “Het lijkt op censuur, en dat van een instelling die ook kunst en experiment wil vertegenwoordigen.”

Alex Verkade, organisator van het Discovery Festival, bevestigt dat hij Dautzenberg en Stapel geboekt had, en vorige week heeft afgezegd omdat de KNAW bezwaar maakte. “Wij vonden dat De Fictiefabriek supergoed paste in het festivalthema waarheid en werkelijkheid, maar we hadden verkeerd ingeschat wat de KNAW daarvan vindt.” Diederik Stapel is omstreden omdat hij veroordeeld is voor wetenschapsfraude in de psychologie in 2011.

KNAW wil geen enkele associatie met Stapel

Verkade denkt dat de KNAW de subsidie aan het festival (10.000 euro) had ingetrokken als hij vast had gehouden aan het optreden. “De KNAW wil op geen enkele wijze geassocieerd worden met Diederik Stapel”, zegt een KNAW-woordvoerder, ook niet nu hij buiten de wetenschap in een podiumvoorstelling wil treden. “Stapel heeft het imago van de wetenschap grote schade toegebracht met zijn wetenschapsfraude. Wij noemen ons als KNAW het geweten van de wetenschap. Wij willen niet dat een festival waaraan wij verbonden zijn hem een podium biedt.”

Dat Stapel geen wetenschapper meer is en nu als fictieschrijver opereert doet daar niet aan af, aldus de KNAW-woordvoerder. Schrijver Arnon Grunberg, lid van de pas opgerichte Koninklijke Akademie van Kunsten van de KNAW noemt de handelswijze van de KNAW in deze zaak niet slim en ‘weinig barmhartig’.