Soms werk ik voor mensen, soms voor pixels

Sinds hij deze week bijna de finale van America’s Got Talent bereikte, is de Nederlandse choreograaf David Middendorp (37) beroemd in de VS. Disney klopt al aan de deur. En hij gaat een voorstelling maken in Las Vegas.

Nee, David Middendorp sprong geen gat in de lucht toen de scouts van America’s Got Talent hem belden. Of de choreograaf/animator mee wilde doen met het beroemde tv-programma, dat per aflevering zo’n vijftien miljoen kijkers trekt. Ze hadden op YouTube een van zijn voorstellingen gezien en waren onder de indruk.

Maar Middendorp, die in Nederlandse danskringen al furore maakte met zijn feeërieke voorstellingen, wilde eerst nadenken. Waarom hij niet gelijk instemde? „Als je aan zo’n programma meedoet, zet je je hele leven on hold. En al die tijd heb je geen inkomsten. Daarbij vroeg ik me af of ik wel moest deelnemen aan zo’n commercieel programma.”

In Nederland deed hij eerder mee aan Beat the Best, een talentenwedstrijd van RTL. Toen had hij dezelfde twijfels. Welke dat zijn? „Nou, je levert je idee in, legt het in iemands handen, en die kan het maken of breken. Een ander camerastandpunt kan de zaak al verstieren.”

En die camerastandpunten zijn juist zo belangrijk. In de voorstellingen van de 37-jarige choreograaf uit Voorburg immers, gaan de danser en het getekende decor ieder een eigen leven leiden. Hij laat broden en deuren dansen, laat dansers hun eigen weggelopen schaduw najagen.

De registratie van zo’n multimediale voorstelling is ingewikkeld. Bij Beat the Best verliep het niet helemaal vlekkeloos; daar zag het publiek bijvoorbeeld alleen de zijkant van het scherm. „Ze misten dus alle animaties. En toen moesten ze stemmen. Maar als de verbinding tussen animatie en dans ontbreekt, dan klopt het niet. Dan is er… niets.”

Je moet het doen, zei mijn mentor

De mensen bij de Nederlandse televisie, zegt Middendorp, waren ook niet gewend met dansers te werken. „Dan zeiden ze: jullie hebben een uur pauze. Om een minuut later te zeggen: o nee, jullie moeten nu het podium op. Stonden de dansers daar met koude spieren.”

Dat hij toch naar New York ging, is te danken aan een oude mentor. „Ik legde hem mijn twijfels voor en hij zei: maar America’s Got Talent levert je ook enorme exposure op. Je moet het doen.”

In New York ging het er anders aan toe dan in Aalsmeer. De producers huurden een theater voor Middendorp, de haastig uit Nederland ingevlogen extra animatoren en de Amerikaanse dansers Nick en Rachel, om te oefenen. „Die repetitieruimte alleen al was groter dan het Lucent Theater in Den Haag.”

Ze lieten een vloer leggen, zorgden voor projectoren en beamers. En toen een van de computers van Middendorp crashte, brachten ze binnen de kortste keren een nieuwe.

Bedacht David Middendorp iets bijzonders, dan zetten zij het neer. Binnen enkele dagen werd een hele wand met twaalf deuren gebouwd, waar de Nederlanders weer hún 3D-deuren op projecteerden. Op die panelen projecteerden ze vervolgens danseres Rachel. Zo stond het frêle meisje tijdens de tv-uitzending in elf deuropeningen tegelijk, terwijl de ‘echte’ Rachel door de twaalfde deur het podium op tuimelde.

Een maand de tijd

Het eerste stuk, voor de auditie van het tv-programma, baseerde David Middendorp gedeeltelijk op een bestaande voorstelling. Hij kreeg een maand de tijd om het te verfijnen. Voor het tweede stuk, voor de kwart finale, zocht hij inspiratie in zijn eigen leven. Een half jaar geleden eindigde zijn relatie. In het stuk breekt de vloer in tweeën, de dansers vallen en vallen. Ook deze voorstelling kreeg hij op tijd af.

Maar tussen de laatste twee shows zaten vijf dagen en in die tijd moest hij een nieuw stuk maken, inclusief animaties. Normaliter maakt hij die zelf, maar dat ging nu niet lukken. „Toen heb ik rondgevraagd in Den Haag: kennen jullie nog goede animators? Zo hoorde ik van Sander Hegeman en Robert Dines. Hun studio Suitup bleek bij mij om de hoek te zitten.”

Voor Hegeman en Dines was het een bijzondere opdracht. Beide mannen studeerden vorig jaar nog af aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht, afdeling Image & Media Technology. America’s Got Talent was een groot avontuur.

Hegeman (29): „Ik zou om vier uur ’s nachts een telefoontje krijgen of David door was of niet. Zo ja, dan moest ik twee uur later de trein naar Schiphol nemen en naar New York vliegen. Zat ik om vier ’s nachts op de bank, bepakt en bezakt. En toen kwam het telefoontje.”

De volgende dag zat Hegeman in het Hilton in New York, naast Radio City Music Hall, waar de opnames van de show plaatsvonden. Achttien uur per dag hebben David en hij gewerkt. „We hebben voornamelijk de hotelkamer en het computerscherm gezien.” En de repetitieruimte in New Jersey, want danser en animatie lopen niet zomaar synchroon, dat is een kwestie van oefenen. Heel veel oefenen.

Voorstelling voor de Paus

Die vijf dagen waren echt te kort, zegt Middendorp. Met meer tijd had hij iets veel beters kunnen maken. De finale heeft hij niet gehaald. „Natuurlijk was ik graag doorgegaan, maar dat moderne dans zo ver kan komen in zo’n commercieel programma, vind ik al prachtig.”

Zijn mentor heeft gelijk gekregen. De choreograaf heeft inmiddels een aantal prachtige aanbiedingen in het verschiet. Na de show kreeg hij een aanbod om een voorstelling voor de Paus te maken. Dat moest hij laten lopen omdat hij verder ging in America’s Got Talent. Inmiddels is hij gevraagd om een bruiloft in Pakistan op te luisteren en gaat hij waarschijnlijk een voorstelling in Las Vegas maken.

En na afloop van de laatste show, op woensdagavond, verscheen er een dame van de Walt Disney Company, die hem vroeg of hij een animatie met dansende Disney-figuren wil maken.

Toch, zegt hij, gaat hij in Nederland ook weer „mooie dingen in een klein theater” maken. Want: „Hier moet alles wat ik doe een raak doelpunt opleveren. Je moet ook af en toe mis kunnen schieten.”

Maar eerst gaat hij bij thuiskomst met zijn dochtertje spelen. En als zij ’s avonds in bed ligt? „Dan ga ik mails beantwoorden en rekeningen betalen. Ik ben twee maanden amper thuis geweest, er zal wel een berg post liggen.”