De Formule E barst los (voor een half uurtje dan)

Vandaag begint de Formule E, voor elektrische auto’s. Het moet het racen van de toekomst worden. Groen racen heeft wel een probleem: na een half uur is de accu leeg.

Vandaag begint de nieuwe raceklasse voor elektrische auto’s met de eerste race in Beijing. Ook alle volgende races gaan door de straten van wereldsteden. Foto Reuters

Hij had geen idee wat hij zou meemaken toen hij enkele maanden geleden in een volledig elektrische raceauto zou stappen. Ho Pin-Tung, die heel wat decibellen gewend was als testrijder van raceteams als Williams en Renault, kwam in een cocon van rust terecht. „Je hoorde de wrijving van de banden, de wind, de versnellingsbak. Geluiden die in de Formule 1 worden overstemd door de motor.”

Vandaag begint de internationale autofederatie met de nieuwe raceklasse voor elektrische auto’s. In Beijing, op een circuit rondom het beroemde olympische Vogelnest. „Een iconische plek in een miljoenenstad die met luchtverontreiniging te maken heeft. Een betere kick-off kan niet”, zegt Tung, opgegroeid in Velp en vandaag uitkomend voor China Racing, een commercieel team met een licentie van de Chinese overheid. „Dit is een heel ander concept dan Formule 1. De races zullen volkomen emissieloos zijn en op stratencircuits van grote steden worden verreden. Deze klasse sluit aan bij de grote thema’s van nu. Duurzaamheid, energiebeperking, verbetering van de luchtkwaliteit. Of het Formule 1 gaat verslaan? Dat weet je nooit, maar dit is wel de autosport van de toekomst.”

De marketing van Formule E is slim: het deelnemersveld telt beroemde namen uit de racerij: Nelson Piquet jr. (collega van Tung bij China Racing), Nicolas Prost, Bruno Senna, de eerste twee zonen en de laatste een neef van beroemde Formule 1-coureurs.

De FIA wil dat de autosport aansluiting krijgt bij de ‘groene golf’ in de auto-industrie die druk is met de ontwikkeling van elektrische auto’s voor het grote publiek. Formule 1 heeft nu eenmaal geen beste naam als het om emissie en geluid gaat. Tot ergernis van de traditionalisten onder de racefans is de koningsklasse dit jaar overgestapt op turbo’s die zuiniger zijn en minder lawaai maken. Viervoudig wereldkampioen Sebastian Vettel noemde de E-klasse al „Käse” – waardeloos.

Er doen ook vrouwen mee

In de Formule E is alles anders: er doen vrouwen mee, de Britse Katherine Legge en de Italiaanse Michela Cerruti, en de tien races zijn niet op circuits maar in de straten van wereldsteden, te beginnen in Beijing en dan in onder andere Buenos Aires, Miami, Monte Carlo en Berlijn. De cyclus wordt volgend jaar afgesloten in Londen.

Er doen tien teams mee, met elk twee coureurs. In het eerste, nog experimentele seizoen rijdt elk team in een Franse Spark-Renault-bolide van koolstofvezel en aluminium met elektrische achterwielaandrijving. Daarna kunnen alle gevestigde merken zich in de strijd werpen.

Maximaal 225 km per uur

De topsnelheid van E-auto’s is voorlopig begrensd tot 225 kilometer per uur, honderd kilometer per uur langzamer dan Vettel en zijn collega’s gewend zijn. In plaats van het indringende gebrul produceren de elektrische auto’s beschaafd geluid van ongeveer 80 decibel, aanmerkelijk minder dan de 130 decibel van F1 en iets meer dan de 70 decibel van personenauto’s.

Coureur Tung vergelijkt het geluid met „de hoge fluittoon van een straalvliegtuig dat naar de startbaan taxiet”. In de pits wordt het wel oppassen, want daar zijn de bolides zo stil als een Toyota Prius op een woonerf. Om officials en technici niet onverhoeds voor de sokken te rijden, zullen de Renaults een speciaal geluid maken.

Elektrische aandrijving geeft voorlopig nog behoorlijke beperkingen. Om de auto’s rond te laten scheuren is er een accu nodig van tweehonderd kilo, die het totale gewicht van de auto op 800 kilo brengt, dik honderd kilo meer dan een Formule 1-auto.

In de pits naar auto twee sprinten

Met de huidige accutechnologie houden de auto’s het ongeveer een half uur vol in de races die een uur gaan duren. Dat betekent minimaal één stop in de pits. Daar staat voor de coureurs een nieuwe auto klaar waar ze over een afstand van honderd meter naar toe moeten rennen. Het zal nog jaren duren voordat heropladen van de batterijen zo snel gaat dat een coureur met dezelfde auto verder kan.

Ho Pin-Tung rijdt vandaag een thuiswedstrijd. In China is hij populair, ook als model in lifestylebladen. Hij heeft bijna een miljoen volgers op zijn Chinese Twitter-account. Die kunnen hem gaan helpen. Want in tegenstelling tot de traditionele koningsklasse doen de fans actief mee. Het publiek kan via een site van de FIA op de geliefdste coureur stemmen; de eerste drie mogen het vermogen van 150 kilowatt even opvoeren tot 180 kilowatt. Gewoon door vijf seconden op de power-boost-knop te drukken. Tung: „Dat geeft je de mogelijkheid om een inhaalactie te maken.” Hij heeft er zin in: „In de fanboost staan Nelson en ik lekker bovenaan.”