Geldautomaten genoeg, maar ze staan op de verkeerde plek

Beeld NRC Q

Je bent een klein dorp, je hebt geen geldautomaat, maar wel veel mensen die contant geld willen. Wat doe je dan? Het Gelderse dorp Leuth (een paar duizend inwoners) kreeg 10.000 euro van de gemeente Ubbergen en plaatste een eigen automaat in de buurtsuper.

Er zijn steeds minder geldautomaten in Nederland. En dus zijn er dorpen, zoals Leuth, die in de problemen komen. Vandaag bespreekt de Tweede Kamer de toegankelijkheid van bankdiensten. Geldautomaten dus, maar bijvoorbeeld ook bankfilialen.

Het aantal bankkantoren, blijkt uit cijfers van het Maatschappelijk Overleg Betalingsverkeer (MOB), neemt al jaren af.

Nu sluiten banken ook de geldautomaten - waar mensen al minder geld uit opnemen. Een daling van 13 procent, sinds 2008.

Reden? Niet alleen doen veel klanten hun bankzaken tegenwoordig digitaal. Kantoren en geldautomaten zijn ook duur. Denk: plofkraakvrije plekken, beveiliging, onderhoud, en het aanvullen van de automaat met gepantserde wagens.

Nog steeds heeft 99,65 procent van de Nederlanders “binnen een hemelsbrede straal van vijf kilometer” toegang tot een geldautomaat. Het probleem is dan ook niet dat er niet genoeg bankautomaten zijn, zegt Gijs Boudewijn, adjunct-directeur van Betaalvereniging Nederland. “Het echte probleem is dat ze niet optimaal verspreid zijn.”

Zelf voor bankier spelen

Dat is inderdaad een probleem voor mensen die slecht ter been zijn, geen internet hebben, of niet ver kunnen reizen. In Zeeuws-Vlaanderen - daar bevinden zich “knelpunten” - zoekt het MOB naar een oplossing. Door geld aan huis af te leveren of door winkeliers voor bank te laten spelen.

Een optie is ook om de banken onderling te laten overleggen wie waar een geldautomaat plaatst, maar daarvoor moeten ze eerst toestemming krijgen van mededingsautoriteit ACM.

Gesubsidieerde geldautomaat

Óf natuurlijk die gesubsidieerde automaat. Een idee van de Regiobank, dochter van SNS Reaal, die met dit soort acties meer naamsbekendheid in landelijke gebieden hoopt te krijgen. Leuth betaalt maandelijks 700 euro aan de Regiobank voor het onderhouden én openhouden van de geldautomaat.

Dat is niet genoeg om alle kosten te dekken, zegt een woordvoerder. Maar dan heeft de Regiobank in ieder geval wél een goede naam. En de inwoners van Leuth hun geld.