Hoe veeg ik mijn Android-toestel schoon?

Voorgeïnstalleerde programma’s, proefversies, meedraaiende apps, speciale aanbiedingen: al deze ongevraagde software stond eerst op je pc. Maar tegenwoordig vind je het ook op je Android-smartphone, onder de noemer ‘crapware’. Of ‘bloatware’, omdat het voor een opgezwollen, trager systeem zorgt. Waarom? En hoe kom je ervanaf?

De klant is maar deels koning

Waarom? De klant vraagt er toch niet om? Het heet niet voor niets crapware. Maar indirect vraagt de klant er wel om; door te shoppen op lage prijs. De fabrikant die worstelt met flinterdunne marges zoekt dus inkomsten elders. Bijvoorbeeld bij softwaremakers die betalen om hun producten voorgeïnstalleerd mee te krijgen, op computers en op Android-toestellen.

Soms biedt de hardwaremaker zelf die extra’s, zoals apps voor eigen clouddiensten of eigen abonnementen. Het goedkope Android-apparaat is dan een vishaak om de klant verder binnen te halen. In andere gevallen maakt de toestelfabrikant bijvoorbeeld een eigen uiterlijk bovenop Android. Waarom? Om zich te kunnen onderscheiden in de eenheidsworst van de Android-markt. Pc-makers mochten nooit zo ver gaan van Microsoft, Google lijkt vrijer.

Help, hoe kom ik ervanaf?

Ondertussen zit de Android-gebruiker opgescheept met die crapware. Wat opslagruimte kost geld en belangrijker: batterijvermogen. Modellen met meer gigabytes kunnen flink meer kosten, en apps zijn niet altijd op eventuele sd-geheugenkaarten te zetten. Bovendien hebben accu’s bij zwaar gebruik al moeite om de dag door te komen.

Dus pak het kwaad aan. Ga op Android 4 of hoger naar Instellingen, selecteer Apps (wat op sommige toestellen anders heet, zoals Apps-beheer), veeg naar het apps-overzicht en kies een ongewenst geval. De gekozen app showt dan een deïnstalleeroptie. Tenminste, bij gewone voorgeïnstalleerde software. Bij ‘echte’ crapware is die optie uitgeschakeld.

Deactiveren

Er is dan wel een andere uitweg: de app uitschakelen. Soms laat die optie zich niet direct zien, omdat hij verstopt zit als keuze ‘achter’ de touch-knop voor het deïnstalleren van app-updates. Raak die knop eens aan om te zien of de uitschakeloptie dan tevoorschijn komt. De app staat nog wel op je Android, maar is niet meer actief. Dit scheelt dus batterijvermogen, maar helaas nog geen opslagruimte.

Om de crapware echt te verwijderen, is toch technisch kunst- en vliegwerk nodig: rooten, jailbreaken. Hoe dat moet, verschilt nogal per Android-versie én schendt de garantie op de smartphone.