Het maankarretje van China bestaat nog, maar is verlamd

‘Yutu’ heet het wagentje dat door China naar de maan is gestuurd. Maar hij heeft het koud en kan niet meer rondrijden.

Hoe gaat het met Yutu, het Chinese wagentje dat op 15 december op de maan werd gezet? Het leeft nog steeds, want zijn radiosignaal wordt nog regelmatig opgevangen, ook door amateurs. Die meldden eerder deze maand op hun website UHF Satcom dat Yutu nog steeds „in de lucht” is. Het wagentje kan echter sinds 17 januari niet meer rijden en kan ook niet meer zijn zonnepaneel inklappen om zich tegen de koude maannacht – die 20 dagen duurt – te beschermen.

Het Chinese staatspersbureau Xinhua News, altijd heel zuinig met informatie, meldde eerder dat de problemen het gevolg zijn van een storing in de elektronica van de aandrijving van de wielen en zonnepanelen, mogelijk door een botsing. Yutu was getest in een woestijngebied in het noordwesten van China, maar het landingsgebied op de maan bleek veel ruiger dan verwacht. Volgens de ontwerpers zou het wagentje beschadigd kunnen zijn doordat het tegen een steen reed, ondanks dat het camera’s heeft om zo’n botsing te voorkomen.

Het is wel opmerkelijk dat Yutu zoveel maannachten onbeschermd heeft doorstaan. Yutu was gebouwd om drie maanden in leven te kunnen blijven. Maar hij doet dat nu al, telkens afkoelend tot 180 graden onder nul, acht maanden. De instrumenten – een panoramacamera, twee spectrometers en een grondradar – werkten aanvankelijk goed, maar leverden steeds minder nieuws nadat Yutu bleef stilstaan. Uiteindelijk hielden ze ermee op.

Het vluchtleidingscentrum blijft het contact met Yutu onderhouden om te zien hoe de verschillende componenten van het wagentje bezwijken. Daaruit kunnen de bouwers van de opvolger van Yutu dan lering trekken. Yutu staat nu op 17 meter van het landingsvaartuig Chang’e 3, dat nog wel werkt en een geplande levensduur van een jaar heeft.

Yutu had een afstand van drie kilometer moeten afleggen, maar uiteindelijk bleef het bij een ommetje van honderd meter. Heel wat anders dan de eerste maanwagen, de Russische Loenochod 1, die in 1971 ruim tien kilometer heeft gereden, en zijn opvolger Loenochod 2, die twee jaar later 39 kilometer heeft afgelegd. De drie maanwagens zullen ten eeuwigen dage op hun laatste rustplaats blijven staan. En dat geldt ook voor de drie ‘maanauto’s’ waarmee de Apollo-astronauten in de jaren zeventig over de maan hebben gereden.