Linkervleugel Franse PS op zijspoor gezet

Premier Manuel Valls kiest met zakenman Emmanuel Macron als minister van Economie voor versterking van sociaal-liberale lijn.

Met de benoeming van een voormalige zakenbankier tot nieuwe minister van Economie en Industrie heeft de Franse premier Manuel Valls gisteren de mokkende linkervleugel van de Parti Socialiste (PS) ondubbelzinnig op een zijspoor gezet. Maar bij de door hem gewenste vertrouwensstemming in het parlement heeft hij hun steun dit najaar toch weer nodig.

Na de ondernemersvriendelijke draai in het beleid in januari, moet de nieuwe Franse regering nu ook in de personele bezetting de modern-linkse hervormingslijn van Valls en Hollande gaan uitstralen, zei de premier gisteren na de presentatie van zijn slechts marginaal aangepaste ministersploeg. De 36-jarige Emmanuel Macron, ex-handelaar bij Rothschild en tot voor kort economisch adviseur van Hollande op het Elysée, is daarvoor „een mooi symbool”, aldus Valls.

Maar critici in het parlement, die eerder niet wilden instemmen met de door de premier bepleite bezuinigingen, zien de nieuwe minister als opvolger van hun maandag gesneefde linkse leidsman Arnaud Montebourg als een „grievende provocatie”. Zij stellen voorwaarden aan hun steun, zei PS-afgevaardigde Christian Paul vanmorgen. Zo wijst hij een door Valls geopperde btw-verhoging om de tekorten te beperken categorisch af.

Hollande noemde in de campagnes van 2012 „de financiële wereld” nog „mijn werkelijke vijand”, nu haalt hij met de ‘sociaal-liberale’ Macron volgens Paul die wereld in huis. Hollandes desastreus uitgepakte campagnebelofte om 75 procent belasting te heffen op inkomens boven het miljoen, is door Macron ooit schertsend weggezet als „Cuba zonder de zon”.

Macron, bijgenaamd ‘Rolls Royce’, is volgens vriend en vijand briljant, maar is onervaren in het politieke handwerk. Omdat hij nooit is verkozen, weigerde Hollande hem eerder in de regering op te nemen. Als adviseur op het Elysée was hij vorig jaar niettemin de architect van het plan om het bedrijfsleven met belastingvoordeel te steunen en zo werkgelegenheid te creëren. Juist dit Pacte de responsabilité ligt slecht bij de linkervleugel.

Met zijn duidelijke keuze voor een kabinet van vooral gelijkgestemde technocraten, neemt Valls een risico. Nadat de Groenen gisteren weigerden om terug te keren in de regering, is onzeker op hoeveel steun hij in het parlement kan rekenen. De PS heeft 291 van de 577 zetels in de Assemblée, maar enkele tientallen leden kunnen zich niet vinden in het beleid. Na de vertrouwensstemming in september of oktober, moet minister van Financiën Michel Sapin zijn voor Franse begrippen drastisch gekrompen begroting door het parlement loodsen.

Terwijl uiteindelijk veel ministers gewoon op hun post bleven, waren er promoties voor Najat Vallaud-Belkacem (36), die de eerste vrouw op Onderwijs wordt, en voor Fleur Pellerin (40), die Cultuur kreeg. De polariserende Christiane Taubira, die het homohuwelijk succesvol door het parlement loodste, bleef onverwacht op Justitie.

Alle bewindslieden hebben de premier moeten beloven volledig achter het kabinetsdoel te staan de begrotingstekorten terug te brengen. Maar dat betekent niet dat „debat en confrontatie” voortaan verboden zijn, zei Valls. Dat is volgens hem „ de traditie van links en van Frankrijk”. „Maar als een lijn eenmaal is uitgezet, dan kunnen de leden van de regering geen show meer opvoeren.”

    • Peter Vermaas