Beleggers: chemiesector aan kop op gebied van duurzaamheid

De Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO) controleert of beurs- bedrijven ‘maatschappelijk verantwoord’ bezig zijn.

Waarom heeft TNT Express zo weinig duurzaamheidsdoelstellingen? En wanneer zijn Philips’ toeleveranciers eindelijk verlost van de gifstof benzeen?

Bij elke belangrijke aandeelhoudersvergadering zijn ze aanwezig om confronterende vragen te stellen: de medewerkers en vrijwilligers van de Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO).

Namens 550 particuliere en 75 institutionele beleggers, waaronder de grote banken en de ‘big four’ accountantskantoren, houdt de vereniging scherp in de gaten hoe Nederlandse beursgenoteerde bedrijven omgaan met onderwerpen als duurzaamheid, mensenrechten en belasting.

Vandaag overhandigt de VBDO een rapport over 68 Nederlandse bedrijven aan minister Ploumen (Buitenlandse Handel). Opvallend: slechts 15 procent heeft een „verantwoordelijk” belastingbeleid dat verder gaat dan de (inter)nationale wetgeving. En minder dan de helft (43 procent) heeft standaarden voor mensenrechten geformuleerd, zoals eigen controle van leveranciers op mensenrechtenschendingen.

Chemie- en verfconcern Akzo Nobel scoort als enige bedrijf op alle zeven criteria. En branchegenoot DSM doet het ook goed. Vreemd? Niet echt, volgens VBDO-directeur Giuseppe van der Helm: „De chemiesector heeft rond de jaren zeventig een aantal drama’s gekend. Er waren grote ongelukken en milieurampen. Sindsdien heeft dat tot veel verandering geleid.”

Daar komt bij dat vestigingen van chemiebedrijven soms midden in een woonwijk staat, zegt Van der Helm. Waardoor je gewend raakt om veel te praten met buurtbewoners en andere belanghebbenden. „Dat is een belangrijke drive om te verduurzamen.”

„En ook heel belangrijk: ondersteuning op het hoogste niveau. De topman van DSM roept: dit gaan we gewoon doen. Duurzaamheid is daar geen bordje op de deur van een kantoor, ‘dit is meneer duurzaamheid’. Nee, het is een business principle: ‘Zo doen we het gewoon’.”

Hoe zeker weten we na dit rapport hoe duurzaam de bedrijven echt zijn? Het zijn maar zeven thema’s. Een selectie dus. „Daarmee cover je niet het hele thema duurzaamheid”, weet Van der Helm. Maar het geeft wel een goede indicatie.

Toch kijkt de VBDO alleen naar beleid. Doelstellingen. En naar wat het bedrijf daarna zelf zegt over het behalen van die doelstellingen. De VBDO gaat niet naar China of Bangladesh om met eigen ogen de arbeidsomstandigheden bij toeleveranciers te bekijken. Maar de vereniging laat zich niet zomaar afschepen met goedkope praatjes, bezweert Van der Helm.

„We kijken wel naar: halen jullie je doelstellingen echt? Hoe transparant zijn jullie? Welke normen worden gevolgd? Zijn de duurzame data ook gecheckt door een accountant? En als een bedrijf hierover jokt, dan is het wel heel ver van huis.”

    • Christiaan Pelgrim