Zo profiteert Brazilië van onze handelsoorlog

Foto EPA

Er klonk gejuich in de bestuurskamers van Braziliaanse exportbedrijven nadat Rusland boycots afkondigde tegen Europese landen. Als reactie op de Westerse economische sancties, verlegt Rusland zijn blik noodgedwongen naar andere delen van de wereld. Brazilië profiteert potentieel het meest.

De Russische interesse gaat vooral uit naar kip, varkensvlees en rundvlees. Maar ook Braziliaanse vis, groente, fruit, kaas en melk steken binnenkort de oceaan over. Uit Chili zal vooral vis verscheept worden, uit Argentinië fruit en mogelijk soja. Dus de hele Braziliaanse economie profiteert van de nieuwe handelsafspraken, is de verwachting.

Revolutie

Voor de Braziliaanse vleessector is dit misschien “een revolutie”, zei staatssecretaris van Landbouw Seneri Paludo. Hij vergeleek het met de toetreding van China bij de Wereld Handelsorganisatie in 2001. Doordat Brazilië China van soja ging voorzien, groeide het land uit tot de grootste soja-exporteur ter wereld.

Brazilië ziet geen morele bezwaren in extra handel met Rusland. “Veel Braziliaanse bedrijven proberen al heel lang toegang te krijgen tot de Russische markt”, zegt José Augusto de Castro, voorzitter van de Braziliaanse vereniging voor buitenlandse handel. “Maar Rusland hield veel import tegen, onder meer uit zorg over de voedselveiligheid.” Onterecht, volgens De Castro. “Maar wel een feit.”

Nu lijkt Brazilië te profiteren van geopolitieke spanningen: sinds de Russische aankondiging kregen 93 bedrijven toestemming om de export te starten. Het kan de Braziliaanse export dit jaar al 500 miljoen dollar (375 miljoen euro) extra opleveren, verwacht De Castro.

Niet te vroeg juichen

De nieuwe handelsafspraken gelden in principe een jaar. Daarna hoopt De Castro Rusland “te verzilveren tot een permanente afzetmarkt”. Het is dan ook te vroeg voor “euforie”, zei de Braziliaanse minister van Landbouw Neri Geller gisteren.

In 2013 was Brazilië al de tweede exporteur van voedsel naar Rusland. Met een jaarlijkse omzet van 2,4 miljard dollar kwam het land daarmee vlak achter Wit-Rusland, dat jaarlijks voor 2,7 miljard dollar aan voedsel exporteert. Brazilië was al Ruslands grootste leverancier van vlees.

Die vleessector zal ook nu het meest profiteren van de Russisch-Europese handelsoorlog. Producenten van kippenvlees exporteren jaarlijks zestigduizend ton kip naar Rusland en kunnen dat in een jaar verhogen tot 210 duizend ton. Dat kan zo snel doordat een kip in 45 dagen klaar is voor consumptie, legt Fransico Turra, voorzitter van de Braziliaanse vereniging voor dierlijke proteïnen (ABPA) uit.

“Bovendien gaat nu slechts 36 procent van onze export naar Rusland. Er is dus ruimte voor groei.”

EU wil praten

Niet iedereen is blij met de wending van Rusland richting Latijns-Amerika. De Europese Unie wil in gesprek met Brazilië. Een hoge EU-functionaris zei tegen The Financial Times wel te begrijpen dat individuele bedrijven contracten afsluiten, maar nieuwe diplomatieke initiatieven zijn “moeilijk te verantwoorden.”

Brazilianen zien vooral de markt aan het werk. Het is volgens Turra “onvermijdelijk” dat bedrijven in het gat springen.

“Het enige dat wij doen is proberen tegemoet te komen aan de huidige vraag.”

Te veel bemoeienis

Rusland zoekt al langer toenadering tot Latijns-Amerika, uit onvrede over de grote invloedssfeer van de Verenigde Staten. Ook Latijns-Amerikaanse landen zien grote voordelen in handelspartners buiten de VS, na jarenlange ongevraagde bemoeienis van hun noorderbuur in de regio.

Brazilië en Rusland zijn (samen met China, India en Zuid-Afrika) bovendien beide onderdeel van de BRICS, het collectief van opkomende economieën. Al begin juni kondigde Rusland aan meer vlees van Brazilië te willen importeren, anticiperend op het oplopende conflict.

Een maand later bezocht de Russische president Poetin Argentinië, Nicaragua, Cuba en tot slot Brazilië, waar hij deelnam aan de jaarlijkse BRICS-top. Met de kennis van nu krijgen de stappen van toen een andere betekenis.

    • Floor Boon