‘Van goedkope wijn krijg je eerder hoofdpijn’

Illustratie Emmelien Stavast

De aanleiding

Wijn drinken op het terras, aan het strand, op de boot en in de hangmat – dat hoort bij de zomer. Dit zalige ritueel heeft eigenlijk maar één nadeel: de hoofdpijn die er soms op volgt. Volgens een hardnekkige theorie kun je de kans op hoofdpijn verminderen door goedkope wijnen te vermijden. ‘Chateau migraine’, goedkope wijn van inferieure kwaliteit, zou meer klachten opleveren dan zijn meer gedistingeerde broeders. Wat is hiervan waar?

En, klopt het?

Het goedkope-wijn-leidt-tot-hoofdpijn-debat doet in heftigheid niet onder voor het integratiedebat. Op internet bestoken zelfbenoemde deskundigen elkaar met theorieën, mythes en persoonlijke ervaringen.

Een van de meest genoemde boosdoeners in wijn is sulfiet (een soort zwavel), dat wordt gebruikt om de wijn te conserveren. Zonder sulfiet is een wijn niet houdbaar, dus een sulfietloze wijn is ondenkbaar. Maar sommige wijnen bevatten meer sulfiet dan andere. Witte wijn bevat meer dan rode, en zoete witte wijn weer meer dan droge witte wijn. Maar waar is het verband tussen sulfiet en goedkope wijn dat vaak wordt gelegd?

Volgens Ron Anders, vinoloog en voorzitter van de Wijnacademie, zat er vroeger in goedkopere wijnen inderdaad meer sulfiet. Maar de wijn die je nu bij slijters en supermarkten kunt kopen, is veilig: de Voedsel- en Warenautoriteit heeft een maximum vastgesteld voor het percentage sulfiet dat in wijn mag zitten. Dit percentage moet ook op de fles vermeld worden. Daarbij, zegt Anders, zit sulfiet in nog veel meer producten, zoals voorverpakte groenten. De angst voor sulfiet in wijn is dus nogal overdreven.

Andere deskundigen ontkennen überhaupt dat je hoofdpijn kunt krijgen van sulfiet. Volgens wijnjournalist Harold Hamersma is de sulfietvrees onterecht. „Allergische reacties op sulfiet zijn gewoonlijk uitslag en ademhalingsproblemen. Hoofdpijn komt op het lijstje met symptomen niet of nauwelijks voor. En wie wel allergisch voor sulfiet is, zou veel vaker last moeten hebben. Het zit ook in koekjes, pizza en chips, in augurken en in gedroogd fruit.”

Naast sulfiet worden ook de stoffen tyramine en histamine vaak genoemd als hoofdpijnveroorzakers. Tyramine zit in rode wijn en in ‘romige’ witte wijnen, vertelt Hamersma. Bij 40 procent van de migrainepatiënten zou het stofje de kans op een hoofdpijnaanval vergroten. Maar ook hier is er geen verband tussen de hoofdpijn en goedkope wijn.

Dat histamine een hoofdpijnveroorzaker is, wordt weersproken door Frederic Freitag, directeur van de Diamond Headache Clinic in Chicago. In een ons aubergine of vis zitten veel hogere concentraties dan in rode wijn, aldus Freitag. Meer voor de hand ligt volgens hem dat mensen hoofdpijn krijgen omdat ze gevoelig zijn voor alcohol.

En alcohol, dat zit in alle wijnen, dure en goedkope. Ron Anders beaamt dat: „Als je hoofdpijn krijgt, heeft dat niet met de kwaliteit maar met de hoeveelheid te maken.”

En ook Harold Hamersma bestrijdt de stelling dat ‘slechte wijn’ samenhangt met hoofdpijn. „Slechte wijnen bestaan wel, maar dat heeft niets te maken met de hoeveelheid histamine, tyramine of sulfiet, maar met smaak.”

Conclusie

In het debat over hoofdpijn en wijn worden veel tegenstrijdige uitspraken gedaan. In goedkope wijn zouden meer ‘slechte’ stoffen zitten, zoals sulfiet, histamine en tyramine. Maar deskundigen nuanceren de schadelijkheid van die stoffen en zien bovendien geen verband tussen deze stoffen en goedkope wijn. Uiteindelijk is het toch vooral de alcohol die zorgt voor de pijn. Ook wie honderd euro uitgeeft aan een fles, is niet veilig voor bonkende hoofdpijn. We beoordelen de stelling daarom als onwaar.

    • Floor Rusman