Tweet over link tussen Israël en IS gaat voor een ambtenaar te ver

Een tweet over IS kostte een ambtenaar gisteren haar baan.

Ambtenaren moeten een

privémening privé houden.

Binnen één dag kwam de carrière van Yasmina Haifi, projectleider bij het Nationaal Cyber Security Center, tot stilstand. ’s Ochtends twitterde zij: „ISIS heeft niets met Islam te maken. Is vooropgezet plan van zionisten om islam zwart te maken.” Een paar uur later wiste ze de tweet maar het onheil was al geschied: een Kamerlid had het opgemerkt en vervolgens dagblad De Telegraaf. Iedereen wist nu hoe Haifi over ISIS dacht en over Israël, terwijl zij werkt voor de cyber-afdeling van de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid in Den Haag. Begin van de middag werd ze geschorst. En inmiddels staat ook haar lidmaatschap van de PvdA ter discussie. Tweede Kamerlid Michiel Servaes van deze partij liet gisteravond in het tv-programma Knevel en Van den Brink weten dat zij geroyeerd moet worden als ze geen afstand van haar uitspraken neemt.

En dat doet zij vooralsnog niet.

Gisteren rond het middaguur werd Haifi, tevens lid van het in de Haagse Schilderswijk actieve comité ‘Herstel van vertrouwen’, geïnterviewd op Radio 1. Daar bleek dat ze nog achter haar omstreden tweet stond. „Ik heb me gebaseerd op diverse internetsites en op nieuwsfeiten”, zei ze. „Er is een ogenschijnlijke link tussen ISIS en de staat Israël.” Dit soort conspiratietheorieën worden vaak gehoord in de Arabische wereld. Zo doet in Libanon het verhaal de ronde dat de Amerikanen achter IS zitten. Een gerucht dat door de Amerikaanse ambassade onmiddellijk werd ontkend.

Yasmina Haifi heeft haar opvatting maar mag ze die ook publiekelijk ventileren als ambtenaar? Nee, zegt Justitie, het verantwoordelijke departement voor terrorismebestrijding. De woordvoerder: „Veiligheid en Justitie en de NCTV nemen afstand van haar uitlatingen. En aangezien die betrekking hebben op het werk van de NCTV en het Nationaal Cyber Security Center, wordt haar detachering onmiddellijk beëindigd.” Ze is geschorst. Na een gesprek met de leiding zal bekeken worden of er „nadere maatregelen” tegen Haifi moeten volgen.

Haifi vindt dat ze haar opvatting wel openbaar kan uiten, bleek in de radio-uitzending: „Ik loop niet weg voor een eigen mening. Als ik iets wil zeggen, zeg ik dat. Ik sta voor wat ik zeg. Ook een ambtenaar heeft het recht om te zeggen waar hij voor staat.”

In het verleden zijn ambtenaren vaker in problemen gekomen vanwege uitlatingen op Twitter. Zo kon de Groningse rechercheur Remco de Jong begin deze maand bij zijn superieuren „op gesprek’’ komen nadat hij op zijn persoonlijke Twitteraccount de Gaypride „een smerige vertoning” had genoemd. De Groningse politie liet direct weten deze mening niet te delen. Even later kwam de rechercheur met een nieuwe tweet: „In antwoord op deze commotie: dit is mijn persoonlijke mening en staat los van mijn ambtelijke handelen als politieman.’’

Districtschef Gerda Dijksman van de politie Zuidwest-Drenthe werd eind 2010 op non-actief gesteld nadat zij op haar privé-Twitteraccount een opmerking had gemaakt over twee doden die in een Meppelse flat waren gevonden. „Gaat vast om huiselijk geweld”, schreef ze. De slachtoffers van 19 en 23 jaar bleken om het leven te zijn gekomen door koolmonoxidevergiftiging. Enkele maanden daarvoor had Dijksman, oud-Tweede Kamerlid voor de PvdA, in een tweet gesteld dat de PVV „fascistisch’’ was. Na een tuchtrechtelijk onderzoek kreeg zij een voorwaardelijk strafontslag. Dijksman werkt inmiddels bij de politie in Friesland als projectleider.

Op het ministerie van Buitenlandse Zaken klaagde de ondernemingsraad twee jaar geleden over toenmalig minister Rosenthal (VVD) die de Nederlandse ambassadeur in Zuid-Afrika had gekapitteld omdat hij op zijn persoonlijke Facebookpagina een webpagina met kritiek op de PVV had geliked. De ondernemingsraad wilde weten hoe het met de vrijheid van meningsuiting stond op privépagina’s. Rosenthals opvolger bij Buitenlandse Zaken, Frans Timmermans (PvdA) denkt er in elk geval heel anders over. Minister Timmermans, zeer actief op Facebook, heeft bij zijn aantreden in 2012 zijn medewerkers juist opgeroepen veel gebruik te maken van de sociale media. „Ze mogen twitteren, ze mogen Facebookpagina’s hebben – en ze mogen ‘liken’ wat ze willen”, zei hij in een vraaggesprek met deze krant. Op de vraag of zijn ambtenaren ook af en toe een uitglijder mochten maken op sociale media, antwoordde hij: „Zeker, want dat vind ik ook fair. Als ik mensen vraag dit vaker te doen, dan is het politieke risico voor mij.”

Vier jaar geleden stelde de rijksoverheid een ‘social media code’ op voor ambtenaren. Het is goed, staat er, dat ambtenaren in contact komen met ‘doelgroepen’ via Twitter en Facebook. Maar ambtenaren vallen wel onder de ministeriële verantwoordelijkheid. Ze moeten, zo staat er, dus altijd duidelijk maken dát ze ambtenaar zijn en waar ze werken. Ze mogen best een privémening ventileren, ook op Twitter, maar dan moet er duidelijk bij staan dat dat hun privémening is én dat ze ambtenaar zijn.

Bij het Twitteraccount van Yasmina Haifi staat dat zij ‘Programmamanager, Talentscout, coach en Voorzitter Actiecomité Herstel van Vertrouwen’ is, maar niet dat ze werkt voor het Nationaal Cyber Security Center, ofwel het NCTV.

    • Frederiek Weeda
    • Mark Kranenburg