IS-strijders verder naar het zuiden - VS: mogelijk toch geen reddingsactie

Een dokter controleert een Iraakse baby uit de yezidi-gemeenschap in een vluchtelingenkamp vlak bij de Turks-Iraakse grens. Foto AFP / Ilyas Akengin

Jihadisten van de Islamitische Staat (IS) zijn dicht bij een stad 122 kilometer ten noorden van Bagdad. Dat melden veiligheidsbronnen en lokale functionarissen aan persbureau Reuters. De Amerikaanse minister van Defensie Chuck Hagel heeft vannacht gezegd dat de kans dat de Verenigde Staten een reddingsactie uitvoeren om yezidi’s te bevrijden kleiner is geworden.

Update 13:35 - De Islamitische Staat (IS) is vermoedelijk verantwoordelijk voor genocide. Dat schrijft minister Timmermans vanmiddag in een brief aan de Tweede Kamer.

De IS-strijders naderen de Iraakse stad Qara Tappa, gelegen vlak bij de stad Mosul. De strijders proberen zo hun gebied verder uit te breiden en het front tegenover het Koerdische leger groter te maken. De beweging naar het zuiden kan erop wijzen dat ze meer vertrouwen hebben en de kans zien om de Iraakse hoofdstad Bagdad verder te naderen.

Mogelijk toch geen reddingsactie

De afgelopen dagen is er gespeculeerd over de mogelijkheid van een reddingsactie om yezidi’s, van wie een gedeelte nog altijd vastzit in het Sinjargebergte in Noord-Irak, te bevrijden. Dit zou onder meer mogelijk zijn via een zogenaamde luchtbrug, waarbij de evacuatie zou worden beschermd door extra bombardementen op IS-stellingen.

Maar, daar lijkt nu toch geen sprake van te zijn. Vannacht heeft de Amerikaanse minister van Defensie laten weten dat de kans dat er een reddingsactie komt kleiner is geworden. Volgens Hagel zijn er een stuk minder vluchtelingen op de berg en is daardoor een evacuatie minder logisch. Volgens de defensieminister hebben de bombardementen op IS geholpen.

Er zouden op dit moment nog enkele duizenden mensen op de berg verblijven, zo tekende persbureau AP op uit overheidsbronnen. De vluchtelingen die er momenteel zijn, zouden daarnaast in relatief goede gezondheid verkeren.

Bij gevechten tussen Iraakse soldaten en sunnitische rebellen ten westen van Bagdad zijn vier kinderen gedood. Dat bevestigt een lokale medische vertegenwoordiger aan persbureau AP. Volgens ziekenhuisdirecteur Ahmed Shami vonden de gevechten donderdag vroeg plaats in een noordelijke buitenwijk van de stad Fallujah. De stad is sinds begin januari dit jaar in handen van de Islamitische Staat. Naast de vier kinderen werden ook tien rebellen en een vrouw gedood.

Nederland levert parachutes en voedsel

Gisteravond werd bekend dat Nederland parachutes en voedsel gaat sturen naar Irak. Dat schrijft minister Hennis-Plasschaert van Defensie in een Kamerbrief. Nederland levert voor één miljoen euro aan middelen. De goederen zullen door Australië boven Irak worden gedropt.

In een reactie aan persbureau Novum laat VVD-Kamerlid Mark Verheijen weten dat het kabinet nog een stap verder mag gaan:

“Wat de VVD betreft houdt de steun hierbij niet op. Nederland moet blijven zoeken naar mogelijkheden om te kunnen bijdragen in de bescherming van yezidi’s en andere bevolkingsgroepen tegen de terreur van ISIS.”

Het is volgens Verheijen belangrijk dat de Europese Unie ‘als een blok’ achter de luchtaanvallen van de VS op de Islamitische Staat blijft staan. “De inspanningen van de Europese Unie tot op heden zijn te kwalificeren als ‘too little too late’.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt reageert opgelucht op de actie. “Dit is een eerste stap in de goede richting.” Hij verwacht wel dat meer stappen van Nederland en de EU volgen. “Het is wel jammer dat de hulpgoederen pas over een kleine week in het Sinjargebergte zullen zijn.” Verder wijst hij erop dat ook elders in Irak dringend hulp nodig is voor de slachtoffers van IS.

De Verenigde Naties maakten verder gisteren bekend dat de humanitaire crisis in Irak nog op het hoogste niveau ligt.

    • Nando Kasteleijn