De SP in Alkmaar wil wegens klachten even geen SP heten

De SP in Alkmaar maakte er „een potje van”, vindt het landelijk partijbestuur. De SP heet er nu Progressief Alkmaar.

Ze zijn lid van de SP, ze zijn gekozen volksvertegenwoordiger namens de SP, ze dragen een deel van hun vergoeding af aan de partijkas van de SP. En ze heten: Progressief Alkmaar.

Wethouder Mirjam Hamberg en raadsleden Marianne Dekker, Matt Delahaij en Renver Boots hoorden begin deze maand van het landelijk SP-bestuur dat hun Alkmaarse SP-afdeling niet mee mag doen aan de gemeenteraadsverkiezingen van aanstaande november – later dan de rest van het land vanwege een fusie op 1 januari 2015 met twee buurgemeenten.

De reden dat de plaatselijke SP niet mee mag doen: de afdeling „maakt er een potje van”, zegt landelijk partijvoorzitter Jan Marijnissen. Er is een „volslagen gebrek” aan samenwerking tussen lokaal partijbestuur en de lokale fractie en wethouder. En de afdeling is niet actief genoeg: het „kader” begeeft zich niet genoeg op straat, „onder de mensen”.

Interne strubbelingen

De landelijke SP wil dat Alkmaar eerst een gezonde, nieuwe afdeling optuigt. Pas dan volgt de politieke herintrede onder de naam SP. „Dit is een normale gang van zaken”, zegt Marijnissen. Bij de raadsverkiezingen van maart was er ook een „handvol” SP-afdelingen dat vanwege intern gedoe niet mocht meedoen, waaronder Emmen en Roermond. „Die afdelingen zijn alweer in opbouw, zodat ze straks een goede doorstart kunnen maken.”

Het is waar, zegt raadslid in Alkmaar Matt Delahaij, er zijn interne strubbelingen. Er vielen in korte tijd ervaren krachten weg, zegt hij. De nieuwe bestuursleden gingen zich meer met de fractie bemoeien dan met de gewone leden. Brendan Ringenoldus, tot voor kort bestuurslid van SP-Alkmaar, onderschrijft dat. „Ik ging nog wel de straat op om kiezers aan te spreken, maar ik was een van de weinigen in het bestuur.”

Van de landelijke SP mochten de wethouder en de driekoppige fractie aanblijven als SP-politici tot de verkiezingen van november. Of ze hadden hun lidmaatschap kunnen opzeggen om als afsplitsing de rit uit te zitten.

Maar het viertal verkiest een eigen route. Want zij willen blijven opkomen voor de sociaal zwakkeren, zegt Delahaij. Als dat niet kan onder de vlag van de SP, dan maar als nieuwe partij. Progressief Alkmaar. En om de kiezer alvast te laten wennen aan die naam – het is al gauw november, nietwaar – opereert de fractie meteen na het zomerreces al als Progressief Alkmaar. Maar het viertal blijft wel SP-lid en splitst zich dus niet af. Want, zegt Delahaij, „dan zou het net lijken alsof wij inhoudelijk hebben gebroken met het SP-gedachtengoed”.

De Alkmaarse coalitie (SP, VVD, CDA, Onafhankelijke Partij Alkmaar, D66) lijkt geen probleem te hebben met de naamsverandering van het viertal. „Ook als Progressief Alkmaar onderschrijven zij het coalitieakkoord. Dat vinden wij belangrijk, niet het etiket dat je jezelf opplakt”, zegt VVD-fractievoorzitter Hans Tanger.

Volgens de Nijmeegse hoogleraar staatsrecht Paul Bovend’Eert is het besluit van het viertal wettelijk geoorloofd. Een gekozen volksvertegenwoordiger heeft een zogenoemd ‘vrij mandaat’ en kan dus niet worden „teruggeroepen”. Maar vreemd vindt hij de situatie wel. „Voor kiezers is dit verwarrend. Geen SP, wel SP, wat is het nu?” Bovend’Eert zou het wel weten als hij landelijk partijvoorzitter was van de SP. Hij zou de vier het partijlidmaatschap ontnemen.

Marijnissen noemt het royeren van het viertal een „laatste optie”. Haast heeft Marijnissen niet. Op 5 september komt het landelijk bestuur bijeen. Dan wordt over Alkmaar besloten.

Vóór die tijd zal Progressief Alkmaar de eigen website al hebben gelanceerd. Ook het eigen logo is „in ontwikkeling”. Rood, maar geen tomaat. „Je moet ontzettend oppassen voor plagiaat”, zegt Delahaij.

    • Ingmar Vriesema