Grote verwarring over status Russisch konvooi

Moskou spreekt van ‘humanitaire missie’, Westen is bezorgd.

De Russische regering heeft vanochtend een konvooi met hulpgoederen op weg gestuurd naar de Oekraïense grens. Het gaat om 280 wit geschilderde vrachtwagens met in totaal tweeduizend ton aan noodgoederen.

De vrachtwagens, die geen kenteken voeren, zijn vertrokken vanuit een depot in de buurt van Moskou. Ze zullen er minstens een dag over doen om de Oekraïense grens te bereiken.

De Oekraïense regering en westerse landen zijn bezorgd dat de Russische president Poetin het konvooi zal gebruiken om militaire steun binnen te smokkelen. De pro-Russische opstandelingen in het oosten van Oekraïne worden steeds verder in het nauw gedreven door het Oekraïense leger. De steden Loegansk en Donetsk liggen onder vuur.

Gisteren kreeg het Internationale Rode Kruis zowel Kiev als Moskou zover om in te stemmen met humanitaire steun aan de inwoners van het gebied. Met name onder de 250.000 achtergebleven inwoners van Loegansk is de nood hoog. Het ontbreekt in delen van de stad al dagen aan water, stroom en medicijnen.

Over de status van het konvooi met hulpgoederen bestond vanochtend nog veel spraakverwarring. Volgens Moskou was de zaak afgekaart met zowel Kiev als met het Rode Kruis.

Een woordvoerder van het Rode Kruis ontkende echter dat er concrete afspraken zijn. De internationale hulporganisatie zegt geen informatie te hebben over wat er precies in de vrachtwagens zit en ook niet waar het konvooi de grens over wil gaan. „Dit is een initiatief van de Russische Federatie”, aldus de woordvoerder.

Ook blijken er nog geen afspraken te zijn gemaakt over de veiligheid van de Rode Kruis-medewerkers die de hulpgoederen zouden moeten begeleiden. De organisatie eist harde toezeggingen van alle partijen en wijst er op „dat wij geen gewapende escorte accepteren”.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken, Laurent Fabius, riep vanochtend op tot „buitengewone voorzichtigheid”. Hij waarschuwde voor de mogelijkheid dat president Poetin het konvooi zal gebruiken om manschappen en wapens naar Loegansk en Donetsk te brengen „en de wereld voor een fait accompli te plaatsen”. Fabius stelde dat de noodhulp alleen te rechtvaardigen zou zijn met toestemming van Kiev en het Rode Kruis.

Gisteren al zei de Amerikaanse president Barack Obama „iedere Russische interventie zonder expliciete, formele toestemming” te zullen beschouwen als een „schending van het internationale recht”. Voorzitter José Manuel Barroso van de Europese Commissie waarschuwde Moskou tegen „iedere eenzijdige militaire acties in Oekraïne, onder welk mom dan ook, inclusief humanitaire hulp”.

    • Renée Postma