Een mars? Een oorlogsverklaring!

In de Haagse Schilderswijk werd het gisteren grimmig toen extreemrechtse radicalen en moslimjongeren met elkaar op de vuist gingen.

De anti-ISIS-demonstratie is twee kilometer onderweg als het fout gaat. Bij een Turks koffiehuis in de Haagse Schilderswijk blijft de ‘Mars van de vrijheid’ stilstaan om leuzen te scanderen tegen de bezoekers. „Geen jihad in onze straat!” „Dit is Nederland, dit is Nederland!” Een groot deel van de stoet bestaat uit extreemrechtse radicalen en ADO-supporters. Een van de moslimjongeren schreeuwt terug. „Allah is de baas van Nederland.”

Al gauw ontstaat een vechtpartij, die door de Mobiele Eenheid vakkundig wordt gestopt. Eén van de deelnemers aan de demonstratie, een jonge vrouw met dreadlocks die met viltstift „Hier geen kalifaat!” op haar oranje capuchontrui heeft geschreven, doet verwoede pogingen om de mars weer in beweging te krijgen. „Dóórlopen.”

Na het opstootje bij het koffiehuis wordt de sfeer grimmiger. Vijfhonderd meter verderop hebben zich zo’n honderd woedende moslimjongeren uit de Schilderswijk verzameld voor een tegendemonstratie.

Zwaaiend met ISIS-vlaggen, hun gezicht verborgen achter sjaals en doeken, blokkeren ze de weg en dwingen de anti-ISIS-demonstranten een andere route te lopen. Bakstenen en vuurwerk vliegen door de lucht. Een journalist van De Telegraaf en zijn cameraman worden belaagd. Later blijkt dat de politie zes mensen heeft opgepakt. Zij worden verdacht van openlijk geweld, belediging van politieambtenaren en opruiing.

De demonstratie gisteren tegen de terroristische groepering Islamitische Staat (IS) in Irak en Syrië – voorheen ISIS – werd georganiseerd door de gelegenheidsbeweging Pro Patria (‘Voor het vaderland’). Volgens woordvoerder Patrick Schouten kwam het idee voor de mars na de pro-ISIS-demonstratie, begin juli in Den Haag. Tientallen radicale moslims riepen toen islamitische leuzen en ‘ISIS is the best’.

Schouten: „Er lopen hier een paar honderd gekken rond die de fundamentalistische stromingen van de islam aanhangen. Je zou denken dat de politie en de politiek hard optreden als zij met hun jihadvlaggen zwaaien, maar er gebeurt niets. Wij hopen dat door onze mars druk ontstaat om iets te doen.”

Volgens Schouten heeft de gemeente Pro Patria geprobeerd naar het Malieveld te dirigeren. „Ze zeiden: daar staan jullie veilig. Maar de Schilderswijk is het broeinest van die salafisten. Als wij op het Malieveld gaan staan, kan het ze niks schelen. Als wij op hun grondgebied komen, brengt dat hopelijk een schokeffect teweeg.”

Voor de demonstratie kondigden inwoners van de Schilderswijk op internet al aan dat het „oorlog” zou worden. De mars werd niet gezien als een provocatie, maar als een „regelrechte oorlogsverklaring”.

Schouten was niet uit op rellen, zei hij zaterdag. „Maar als het gebeurt, dan is dat zo.” Vrijdagavond had hij wel met vrienden naar de film 300 gekeken, over de veldslag uit 480 voor Christus tussen driehonderd Spartanen en het leger van de Perzen. „Zij wisten de onmogelijke strijd te winnen”, zei Schouten strijdvaardig.

Tijdens de vijf kilometer durende demonstratie hangen inwoners van de Schilderswijk uit hun ramen. Als de meute scandeert „ISIS, ISIS, krijg de tyfus”, schiet een langslopende Marokkaanse jongen in de lach. „Wat ís dit?” Een Pakistaans echtpaar staat in de deuropening. „Waar zijn ze tegen?”, vraagt de vrouw. „ISIS? Wij zijn dan wel moslims, maar daar zijn wij ook tegen.”

Anders dan in Den Haag verliep een Utrechtse demonstratie tegen geweld in Gaza rustig. De demonstranten wilden zich uitspreken tegen het ‘disproportionele geweld dat Israël gebruikt’. Ruim 1.500 mensen hadden zich via Facebook aangemeld voor de demonstratie, uiteindelijk liepen zo’n duizend mensen mee, zo liet de politie weten. De gemeente meldde vooraf streng op te treden tegen ISIS-vlaggen en opruiende spreekkoren.

    • Barbara Rijlaarsdam