Slim beknibbelen op een uitvaart

Het is een taboe: een goedkope begrafenis regelen voor een overleden dierbare. Toch loont het om je te informeren. De verschillen per uitvaartondernemer zijn groot.

illustratie xf&M

Aan doodgaan kleeft een prijskaartje. En nee, natúúrlijk denk je daar liever niet over na. Toch is het zo. Even de cijfers op rij: een gemiddelde uitvaart kost, zo berekende de Consumentenbond, zo’n 7.000 euro. Dat is nog zonder de extra’s. Zonder dure grafsteen of de huur van een graf, ook al gauw 3.200 euro. Extra rouwkaarten? 200 euro. Bedankkaarten na de uitvaart? Nog eens 200. Koffie met cake? 450.

Vrij ondoorzichtig allemaal, standaardtarieven bestaan niet. Zo veel uitvaartondernemers er zijn, zo veel kan de prijs verschillen. Paul Koeslag, voorzitter van branchevereniging BGNU, schiet in de lach als hem wordt gevraagd hoeveel ondernemers dat wel niet zijn. „Het klinkt misschien gek, maar we weten het gewoon niet. Veel.”

Iederéén mag zich namelijk uitvaartondernemer noemen. Er is geen verplichte registratie, geen opleiding of zelfs maar een cursus die je gevolgd moet hebben. Gemakkelijk instappen dus. Er komen er steeds meer bij, terwijl het aantal uitvaarten nagenoeg hetzelfde blijft.

Hoe weet je als consument dan bij wie je het beste terechtkunt?

De uitvaartbranche is een apart beestje. Klanten zijn vaak niet van het best geïnformeerde slag; de meeste mensen bellen na een sterfgeval niet een rits concurrerende bedrijven af om offertes op te vragen. Ze zijn emotioneel, willen daar vooral geen tijd en moeite in stoppen. „Men kiest vaak voor een bepaalde ondernemer, omdat ze goede verhalen van de buren hebben gehoord”, zegt Koeslag. „Niet vanwege de scherpe tarieven.”

Taboe

Omdat de meeste mensen in hun leven niet meer dan een paar uitvaarten zelf zullen hoeven te organiseren, krijgen ze die markt nooit volledig in de smiezen. En dan is er nog het taboe, zo van: je gaat toch niet lopen beknibbelen op de uitvaart van een dierbare?

Toch loont het om je te informeren. Dankzij internet wordt de markt langzaamaan doorzichtiger. Afgelopen januari lanceerde Peter van Schaik (44) de vergelijkingssite Uitvaartmarkt.nl. Daarop kun je tot in detail je wensen voor een uitvaart invullen – je eigen of die van een ander, op korte termijn of in de toekomst. Die worden vervolgens geanonimiseerd naar verschillende uitvaartondernemers opgestuurd. Zij reageren dan binnen een paar uur kosteloos met een offerte.

„Mensen hebben het gevoel dat zodra de man in pak met zijn koffertje binnenkomt, de deal al is getekend. Onzin natuurlijk”, zegt Van Schaik. Het verschil op zijn site is soms gigantisch. „Laatst nog, het ging om een vrij rechttoe-rechtaancrematie: veertien ondernemers, de hoogste offerte was 9.500 euro, de laagste 6.000.” Dus 3.500 euro verschil, voor precies dezelfde dienst.

Budgetuitvaart

Er is een nieuwe trend. Die wordt online geadverteerd met namen die weinig te raden overlaten als BudgetUitvaart, Uitvaart Compact en Goedkope Uitvaart Nederland. Het principe werkt hetzelfde als bij de budgetproducten uit de supermarkt: massaal inkopen drukt de stuksprijs. Denk aan catering, condoleanceboeken, de huur van ruimtes.

Een budgetuitvaart is een gestandaardiseerd pakket, niets meer dan het strikt noodzakelijke. Simpele kist, vlugge dienst, digitale rouwkaarten. Nadeel: je kunt niet kiezen waar de dienst plaatsvindt, of hoeveel muziekstukken er worden gespeeld, en je hoeft ook echt niet te verwachten dat er een ondernemer bij je langskomt: je regelt alles online. Maar aan de andere kant, voor een euro of 1.200 ben je klaar.

Ook dat is een gezonde ontwikkeling, zegt Koeslag van de branchevereniging. „Mensen voelen zich blijkbaar vrijer en niet iedereen geeft om al die poespas.”

In feite geldt: hoe meer je zelf regelt, hoe goedkoper het wordt. Je hébt geen uitvaartondernemer nodig. Dan zul je wel de handen uit de mouwen moeten steken: timmer een kist, huur een busje, neem zelf contact op met de begraafplaats of het crematorium – veel meer dan 1.000 euro hoef je niet kwijt te zijn. „Maar veruit de meeste nabestaanden zitten niet te wachten op al dat regelwerk op zo’n emotioneel moment”, zegt Van Schaik.

Daarnaast, voor veel mensen is de prijs niet alles. Zelfs op de vergelijkingssite van Peter van Schaik kiezen mensen eigenlijk nooit voor de goedkoopste uitvaart.

    • Thomas Rueb