Minder asielzoekers, maar de opvang blijft vol

De grote instroom van Eritreeërs is plots voorbij. Maar opvangorganisatie COA is weer aan het groeien.

Piek in april en mei puur door Eritrese vluchtelingen

Staatssecretaris Teeven (Justitie, VVD) sloeg alarm: opeens kwamen er veel meer asielzoekers. Maar juni toonde een halvering.

1 Hoeveel kwamen er dan?

Het aantal mensen dat in Nederland asiel zocht, is in juni fors gedaald. In die maand deden 1.758 een eerste asielverzoek, in mei tweemaal zoveel. Er kwamen vooral veel minder mensen uit Eritrea, namelijk 203. Uit dat land kwamen veel asielzoekers in april en mei. De piek werd veroorzaakt door mensensmokkelaars die specifiek op Nederland aankoersten. Het aantal vluchtelingen uit Syrië steeg wel iets, naar 894.

2 Blijft het aantal asielzoekers nu zo’n stuk lager?

Dat is de vraag. De toestroom van asielzoekers is lastig te voorspellen. Teeven zei in mei dat maatregelen genomen moeten worden om de toestroom af te remmen omdat we anders „aan het eind van het jaar weleens op 65.000 asielzoekers uit kunnen komen”. Maar ook dat was nattevingerwerk. Het aantal asielzoekers hangt erg af van de situatie in de landen van herkomst. Eritrea heeft een totalitair regime, maar dat had het land ook al voor de piek van april en mei. En dat regime zit er nu nog steeds. De stroom asielzoekers hangt ook af van het asielbeleid van het ontvangende land, en van een zekere ‘mode’ onder mensensmokkelaars. Het aantal asielzoekers dat naar Nederland komt, schommelt al jaren tussen de tien- en twintigduizend.

3 De opvang moest in april en in mei flink worden uitgebreid. Moet die nu weer inkrimpen?

Nee. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA), dat verantwoordelijk is voor opvang en onderdak voor asielzoekers, heeft het nog steeds erg druk. Vanwege de toestroom in april en mei zijn er halsoverkop verschillende opvanglocaties (opnieuw) in gebruik genomen. Bijvoorbeeld een leegstaande kazerne in Budel. Het asielzoekerscentrum in Dronten ving 300 mensen extra op. Op het terrein van het asielzoekerscentrum in Luttelgeest werden 400 extra plekken gerealiseerd door tijdelijke paviljoens te plaatsen. In Veenhuizen werd een leegstaande penitentiaire inrichting geschikt gemaakt voor de opvang van 400 mensen.

Tijdens de piek kwamen zo’n 1.200 mensen per week binnen, zegt COA-woordvoerder Alet Bouwmeester. Nu zijn dat er zo’n 600 per week, nog steeds behoorlijk veel. In totaal heeft het CVOA zo’n 20.000 asielzoekers in de opvang. De mensen die recentelijk zijn gekomen en de asielprocedure mogen doorlopen, moeten ook worden opgevangen – meestal gedurende een jaar tot anderhalf jaar. Voor hen blijven de extra plaatsen nodig.

4 In 2012 moest het COA personeel ontslaan. Krimpt het COA als organisatie nog steeds?

Nee, zegt Alet Bouwmeester. We zijn eigenlijk weer een groei-organisatie geworden. Het CAO heeft opnieuw mensen aangetrokken, vooral op uitzend- en jaarcontracten. Verschillende medewerkers die eerder werden ontslagen, zijn weer bij het COA aan de slag.

    • Sheila Kamerman