Israël aanpakken met een mobieltje in de supermarkt

Boos op Israël? Sinds de oorlog in Gaza begon, hebben 50.000 Nederlanders de Buycott-app gedownload.

You are avoiding this product.” In een dikke rode balk op het scherm van je smartphone verschijnt de waarschuwing dat je dit product niet wil. De Buycott-app heeft zojuist de streepjescode van een blikje Coca-Cola gelezen.

Buycott is een Amerikaanse app. Je kan er als consument campagnes voor of tegen bedrijven mee starten of steunen. De app is al meer dan een jaar gratis beschikbaar, maar werd door het conflict in Gaza opeens immens populair in Europa. De laatste weken hebben meer dan 50.000 Nederlanders Buycott gedownload.

De app werkt als volgt: via de camera van je telefoon wordt de streepjescode van een product gelezen. Vervolgens zoekt hij in de Buycott-database welke bedrijven dat product maken. Staat de fabrikant op de zwarte lijst van campagnes die je steunt, verschijnt dan de waarschuwing. Daaronder volgt uitleg.

Wat dat blikje Coca-Cola betreft: de producent is doelwit van de campagne Long live Palestine boycott Israel. Aanleiding: het Amerikaanse concern kocht in 2001 43 procent van het Israëlische mineraalwaterbedrijf Neviot. Wie deze pro-Palestinacampagne steunt, en dat op de Buycott-site heeft aangevinkt, moet Coca-Cola mijden, zegt de app.

Boycot Israël-campagnes zijn op Buycott op dit moment de snelst groeiende. Het aantal supporters van de Long live Palestine-campagne steeg afgelopen maand van 400 naar 220.000. Op de tweede plaats staat met ruim 119.000 boycotters Avoid Israeli Settlement Products.

Wie er precies achter deze campagnes schuilgaan, wordt op de Buycott-site niet duidelijk. Hun betrouwbaarheid, en die van hun informatie, is daardoor lastig te controleren.

Dat is niet het probleem van Ivan Pardo, de Amerikaan die de app ontwikkelde. Het zijn de gebruikers die de toon zetten en campagnes lanceren. Zijn idee was een moreel kompas te maken dat mensen tijdens het winkelen kunnen raadplegen. „Mensen kunnen zo met hun portemonnee een stem laten horen.”

Pardo’s oorspronkelijke bedoeling was dat gebruikers vooral aandacht zouden vestigen op positieve, ethisch verantwoorde bedrijven en daarvan producten gingen kopen. Maar daarop heeft hij geen controle meer, en het grote succes boeken nu vooral de boycot-acties. „Mensen zijn nu eenmaal meer geneigd krachten te bundelen tegen slechte bedrijven”, concludeert Pardo.

Long live Palestine boycott Israel komt Pardo wat dat betreft nog enigszins tegemoet. De campagne noemt vier bedrijven die je zou moeten steunen, waaronder een Palestijnse olijfoliecoöperatie en een brouwerij op de Westoever. Daar staan 49 ‘besmette’ ondernemingen tegenover: wie Israël wil treffen, moet zijn Volvo laten staan, geen make-up dragen van Estée Lauder, yoghurt drinken van Danone of hamburgers eten bij Burger King.

    • Laura Debruyne