Bekijk hier bekroonde Nederlandse documentaire over de Rode Khmer

Foto van 'gevangenen' in de beruchte Tuol Sleng gevangenis. Nadat de Rode Khmer in 1975 aan de macht kwam, werden ruim 15.000 mensen naar deze gevangenis gestuurd. De gevangenis was berucht vanwege de martelingen, die er uitgevoerd werden en de standrechtelijke executies. Foto ANP/ Photo Archive Group

De veroordeling van twee voormalige leiders van de Rode Khmer tot levenslang mag bijna 35 jaar geduurd hebben, overlevenden en nabestaanden zijn er evengoed blij mee. Voor hen zijn de herinneringen aan het schrikbewind in Cambodja nog levendig. Kijk en luister hier naar eerdere documentaires over het regime in de jaren zeventig.

De jaren van de Rode Khmer in ‘Democratisch Kampuchea’ duurden relatief kort (1975-1979), maar hadden een catastrofale impact op het land. Naar schatting 1,7 miljoen Cambodjanen, bijna een kwart van de bevolking op dat moment, kwamen tijdens het bewind om het leven door ondervoeding, uitputting of executie. Met name intellectuelen moesten het ontgelden. Gelovigen, leraren, dokters, ambtenaren en militairen werden vermoord. Alleen een bril of een boek kon al aanleiding zijn voor executie.

De rest van de bevolking moest onder de noemer van agrarisch socialisme op grote schaal dwangarbeid verrichten op het land. Uiteindelijk verdreef Vietnam met een inval de Rode Khmer naar de jungle waar het nog jaren een sluimerend bestaan leidde tot de groep uiteenviel in de jaren 90. De leider, Pol Pot, overleed in 1998.

Gewone Cambodjaan heeft nog altijd een trauma

In de documentaire ‘Cambodja’s verzwegen verleden’ van Holland Doc radio praten de makers tien jaar na de dood van Pol Pot met inwoners van het land. Ze merken dat de trauma’s van de ‘killing fields’ nog altijd doorwerken.

Documentairemakers Jan van den Berg en Willem van de Put bezochten een van de moordenaars van de Rode Khmer op het Cambodjaanse platteland. De documentaire ‘Deacon of Death. Op zoek naar recht in hedendaags Cambodja’ die ze daarover maakten, kreeg in 2004 het Gouden Kalf voor beste documentaire op het Nederlands filmfestival.

    • Anouk Eigenraam