... en Poetin is zijn durf kwijt

xxx

De oorlog is gezegend. Op het podium achter de Vredesboulevard in Moskou gaan drie orthodoxe geestelijken in gebed om Gods bijstand te vragen voor de gewapende strijd om de „Russische grond”. Voor hen staan Moskovieten, solidair met de ‘Slag om Donbass’. Achter hen staat een icoon van moeder Maria, geflankeerd door een vaandel van pro-Russische rebellen.

Na deze inzegening zaterdag tijdens steunbetoging voor commandant Igor Strelkov, wordt het icoon, terwijl vrouwen en mannen het beeld van de maagd kussen, door de menigte weggeleid: richting Donetsk. Daar zou de inzegening gisteren worden voltooid.

Regering doet alsof neus bloedt

De leiding van de demonstratie in Moskou is zich er van bewust dat het „raar is om een icoon in te wijden op een politieke meeting”, weet een van de organisatoren. „Maar het gaat nu om een gezond Rusland”. En dan is veel geoorloofd. Ook kritiek op de Russische regering. Die verklaarde in maart van dit jaar plechtig dat ze alle Russen en hun cultuur in heel Oekraïne zou verdedigen maar doet bijna zes maanden later, nu er honderden doden vallen, ook vrouwen en kinderen, alsof haar neus bloedt. „Breng het leger binnen”, scanderen betogers. Het een „schande”, sterker „verraad”, zegt de ‘euro-aziatische’ filosoof Aleksandr Doegin. Maar de naam van ‘opperbevelhebber’ Poetin, zoals de president tijdens meeting wordt genoemd, vermijdt hij. „God versloeg de duivel. God versloeg de dood. God won ons hart. Wij zijn één volk: links of rechts, wit of rood”, aldus Doegin.

Toch is het niet druk op de afgezette lege plek niet ver van de Vredeslaan. Een duizendtal mensen heeft zich er verzameld. En dat ligt niet alleen aan het weer. Het is zaterdag met meer dan 35 graden Celsius de warmste dag van het jaar. De lage opkomst zegt ook iets over de diepgang van het medeleven met de Donbass. Maar ze geven wel met liefde geld. Met instemming van de autoriteiten staan bij steeds meer metrostations kraampjes met ‘humanitaire hulp voor Donbass’.

De collecte is een initiatief van een kerkelijk fonds en een gemeenteraadslid. De giften stromen er binnen. Tijdens de betoging zaterdag gaat er amper een biljet kleiner dan 1.000 roebel (ruim 20 euro) door de gleuf van de bus.

Steeds minder steun voor inval

Maar in Moskou en andere grote steden is de gewone burgerij niet te porren voor militaire solidariteit. Dat blijkt bijvoorbeeld uit onderzoek van de twee belangrijkste publieke opiniepeilers van Rusland: het VTsIOM en het Levada Centrum.

Twee dagen eerder op donderdag 31 juli was dat al zichtbaar tijdens de periodieke meeting van de radicale patriot Edoeard Limonov, die elke 31ste van de maand protesteert tegen het feit dat artikel 31 van de grondwet (vrijheid van vergadering en demonstratie) met voeten wordt getreden. Sinds hij inzake Oekraïne aan de kant van het Kremlin staat, krijgt hij dat recht overigens weer wel. Slechts een vijftigtal activisten luisterde op Triomfalnaja Plein naar Limonov die een lange Lenin-achtige speech hield waarin hij alle andere opponenten van Poetin belachelijk of verdacht maakte en Duitsland als een „prostituee” typeerde.

Limonov, ooit een dissidente romanschrijver, heeft een verklaring voor de geringe opkomst. Ten eerste vechten zijn „soldaten” nu in de Donbass. Iedereen is naar het front, zegt hij. En het ligt aan Poetin, aldus Limonov. „Poetin is zijn durf kwijt. Ik hoop dat het tijdelijk is.”

    • Hubert Smeets