Het ‘ijzersterke merk’ VVV moet toch steeds meer filialen sluiten

Gemeenten laten het afweten als geldschieter, toeristen regelen vakantie zelf wel.

Foto ANP / Beeldbewerking NRC fotodienst

De slogan is veelbelovend: „Voor de leukste tips en ideeën ga je naar de VVV!” De vroegere Vereniging voor Vreemdelingenverkeer is naar eigen zeggen ook een „ijzersterk consumentenmerk”, „alom bekend” en „bovendien heel waardevol voor consument en stakeholders”. Maar in werkelijkheid gaan VVV-filialen de laatste jaren met regelmaat over de kop.

Lokale VVV’s zijn franchises. Van VVV Nederland kopen zij het recht om een plaatselijke vestiging te mogen openen. Vaak krijgen ze subsidie van de gemeente.

Vorige week werd het faillissement aangekondigd van het Veluws Bureau voor Toerisme, waar de VVV-kantoren in Voorst/Twello, Nunspeet, Epe en Ede onder vallen. Vorig jaar gold dat onder meer voor de VVV Kop van Noord-Holland en Baarn. Uit bij VVV Nederland opgevraagde cijfers blijkt dat het aantal zelfstandige filialen in drie jaar tijd met 26,7 procent is gedaald.

Dat komt ten dele doordat de gemeente het als geldschieter laat afweten. Zo zetten Sliedrecht en Tubbergen de subsidie stop. Wat er dan gebeurt, was te zien in Lauwersland. Daar is de VVV sinds dit jaar gesloten.

Moederorganisatie VVV Nederland heeft de laatste drie jaar ook flinke verliezen geboekt, zo blijkt uit de jaarrekeningen. Die verliezen variëren van enkele tonnen tot ruim 1 miljoen euro (2011).

Volgens de VVV gaat het desalniettemin prima. Hoewel het bedrijfsresultaat bij veel bedrijven leidend is, geldt dat volgens VVV-belangenbehartiger Sarel Tempelman niet voor VVV Nederland. Vanwege de VVV-bonnen die nog steeds het leeuwendeel van de omzet bepalen – al daalde de omzet van die bonnen vorig jaar voor het eerst „behoorlijk”, volgens het jaarverslag – is de VVV in grote mate afhankelijk van rentebaten. En die zijn niet meegeteld bij het bedrijfsresultaat.

Tempelman kijkt liever naar het resultaat na belastingen. Daar werd alleen vorig jaar een eenmalig verlies geleden. „En dan is er ook nog een zeer gezond eigen vermogen van bijna 10 miljoen euro.”

Wat betreft de lokale filialen zegt Tempelman ook dat het zo slecht niet gaat. „De wereld digitaliseert en dat zie je terug.” Het gevolg is volgens Tempelman vooral dat de verschijningsvorm verandert: bijvoorbeeld van filiaal naar digitale informatiepaal. Zo telt de VVV voortaan niet meer in filialen, maar in ‘contactpunten’. Daarin tellen ook de i-punten (een tablet als informatiepunt ) mee. Zo geteld is er zelfs groei.

Toerisme-expert Vincent van Dijk van reclamebureau HBMEO is beduidend minder positief over de toekomst van de VVV. „Ik denk dat de VVV zichzelf compleet opnieuw moet uitvinden, wil ze bestaansrecht houden.” Hij zegt dat veel steden steeds serieuzer bezig zijn met citymarketing en ervoor kiezen om het toerismebudget daaraan te besteden.

En dan helpen de toeristen zelf ook niet bepaald mee. Van Dijk: „Tegenwoordig bereiden mensen hun vakantie voor via internet, is er een overvloed aan hippe stadsgidsjes verkrijgbaar, zijn er apps, spelen sociale media een grote rol.” Een reis boeken, zegt hij, gaat via internet. „Spoorwegen zorgen voor passende informatie over plaatsen. Stadskaarten worden overbodig door smartphones en zijn tegenwoordig op elk station en bij elk hotel te krijgen.”

    • Camil Driessen