Van ‘crisiskind’ op de boerderij naar hoofdredacteur

Portret van Hylke Speerstra. Foto NRC / Merlijn Doomernik

Nieuwssites, blogs en sociale media. De journalistiek verandert in razendsnel tempo. Hoe werd de krant in de vorige eeuw gemaakt? NRC-redacteur Rosan Hollak sprak met vijf journalistieke grootheden over de journalistiek in hun tijd. Vandaag: Hylke Speerstra.

De Friese Speerstra (1936) begon op zijn 24e als journalist bij het Fries Landbouwblad, om een kleine dertig jaar later plaats te nemen op de stoel van de hoofdredacteur van de Leeuwarder Courant. In zijn vrije tijd schreef hij vijftien boeken (non-fictie) - in het Fries, maar ook gewoon in het Nederlands. Het wrede paradijs uit 2010 werd een bestseller.

Vandaag publiceert NRC Handelsblad het complete interview met Hylke Speerstra.

Lees hieronder vast een aantal fragmenten uit dat artikel:

“Noem mij een crisiskind. We woonden met vijf kinderen op een boerderij achter acht hekken. Zo lang het licht was, werd er gewerkt. Ik zou ook boer worden.”

Na de lagere school volgde Hylke Speerstra (78) middelbaar landbouwonderwijs en de mulo. „Op een ochtend lag er op mijn ontbijtbord een uitgeknipte advertentie waarin een medewerker werd gezocht voor het Fries Landbouwblad. Mijn vader had het daar neergelegd, hij wist dat ik journalistieke ambities had. Bij mijn sollicitatie moest ik opboksen tegen jongens van het gymnasium, maar ik kwam er toch doorheen.”

Later ging Speerstra bij de Friese Koerier aan de slag. Het dagblad stond bekend als een ‘rooie krant’, herinnert hij zich. “Ik kwam uit een vrijzinnig, liberaal gezin, zij waren echte socialisten.”

Speerstra kwam in de leer bij hoofdredacteur en dichter Fedde Schurer en adjunct-hoofdredacteur Laurens ten Cate. Ten Cate, geschoold bij Het Vrije Volk en prominent lid van de PvdA, werd in 1963 hoofdredacteur. “Ze schreven over denkers als Bertrand Russell en lieten Elsevier links liggen. Dat vond ik een beetje raar. Een partijkrant is tenslotte maar een halve krant. Als er een zuivelstaking was, liet ik de werkgever én de werknemer aan het woord.”

Hollak zocht Speerstra op, en sprak met hem over de krant, melkmachines en veranderingen op het platteland.

    • Sterre van der Hee