Kartelonderzoek Randstad gaat om uitzendsite Pixid

Prijsafspraken Franse kartelwaakhond licht drie uitzendbureaus opnieuw door.

Randstad-topman Jacques van den Broek noemt het kartelonderzoek „uitstekend” : „We zijn erg tegen dit gedrag.” Foto ANP

De invallen in Frankrijk waren een jaar geleden. De Franse mededingingsautoriteit haalde in juli 2013 bergen papier uit de kantoren van Randstad, Adecco en Manpower. De grote uitzendconcerns bevestigden een dag later alleen dat de ‘Autorité de la concurrence’ een onderzoek was begonnen. En toen bleef het stil.

Media herinnerden aan de gezamenlijke boete van 94 miljoen euro die de drie bedrijven in 2009 in Frankrijk kregen voor het maken van verboden prijsafspraken. Ook beursanalisten wisten niet goed waar het nieuwe onderzoek om ging. „We spraken heel kort met Randstad, dat zich blijkbaar moet houden aan het mantra ‘volledige medewerking, geen commentaar’”, meldde SNS Securities destijds.

De Franse mededingingsautoriteit onderzoekt opnieuw of Randstad, Adecco en Manpower zich schuldig hebben gemaakt aan kartelvorming, zegt Jacques van den Broek, de nieuwe topman van Randstad die begin dit jaar aantrad. Het zou gaan om een standaardvervolgonderzoek, na de eerdere affaire over prijsafspraken.

Het lopende onderzoek richt zich in het bijzonder op de gezamenlijke uitzendwebsite ‘Pixid’ van Randstad, Adecco en Manpower, naar eigen zeggen de onlinemarktleider in Frankrijk. „Men onderzoekt of dit eventueel kartelgevoelig zou zijn, maar daar hebben we niet echt een beeld bij”, zegt Van den Broek.

Randstad heeft de zaak geërfd. De boete die het bedrijf in 2009 kreeg (18 miljoen euro van de 94 miljoen euro) was eigenlijk voor VediorBis. Deze Franse tak van het Nederlandse Vedior had in 2003 en 2004 verboden prijsafspraken gemaakt. Randstad nam Vedior in 2008 over en werd daarmee partij in de zaak.

Het was ook het Franse Vediorbis dat in 2005 samen met het Zwitserse Adecco en het Amerikaanse Manpower Pixid oprichtte. Met de overname van VediorBis drie jaar later is Randstad dus ook mede-aandeelhouder van Pixid geworden.

Op platform Pixid vinden bedrijven die tijdelijk personeel zoeken en uitzendbureaus elkaar. Bedrijven kunnen via de site onderhandelen over de tarieven. Papier is niet meer nodig, alles gaat digitaal, van contracten tot facturen.

Het idee kwam over uit de Verenigde Staten, waar dit vendor management system ingeburgerd is. De Europese Commissie gaf Adecco, Manpower en VediorBis in 2004 toestemming voor de invoering. Er was „geen enkel risico” dat Pixid een „dominante positie” in de markt zou verwerven, concludeerde de Commissie destijds na onderzoek. De website zou concurrentie kunnen krijgen van grote IT-bedrijven.

Na een kabbelende beginfase is Pixid de laatste drie jaar snel gegroeid. Vorig jaar steeg de omzet 45 procent naar 5 miljoen euro, volgens de website. „We tekenen nu jaarlijks twee miljoen digitale contracten”, zegt de Franse Pixid-directeur Étienne Colella. „Dat komt overeen met zo’n 15 tot 18 procent van de Franse markt.”

Frankrijk is belangrijk voor de drie uitzendconcerns. Voor Randstad is het land door de jaren uitgegroeid tot het tweede afzetgebied, op een gedeelde plaats met Nederland onder Noord-Amerika. Randstad, Adecco en Manpower hebben samen 70 procent van de markt in Frankrijk in handen.

Via Pixid verdienen de drie multinationals zo een beetje aan de zaken van hun kleinere concurrenten in Frankrijk. Er maken 6.500 uitzendbedrijven gebruik van, volgens Pixid. De geschatte waarde van alle arbeidscontracten die via Pixid passeren was eind vorig jaar 2 miljard euro.

Terugkerende onderzoeken

Directeur Colella erkent dat Pixid desondanks nauwelijks bekend is. „We zijn niet geheim, maar we zitten behoorlijk verstopt”, zegt hij. „Het is nog heel Frans, we werken vooralsnog alleen hier en we richten ons erg op het bedrijfsleven. Daarnaast is onze groei tamelijk recent.”

Over het onderzoek van de Franse mededingingsautoriteit zegt Colella zich geen zorgen te maken. „Het maakt deel uit van de terugkerende onderzoeken naar de uitzendmarkt. De autoriteit wil weten of de grote spelers prijsafspraken maken.”

En dat Pixid als pionier en als bedrijfsonderdeel onderzocht wordt, is logisch, zegt Colella. „Ze willen weten wie we zijn, hoe we werken en ons gedragen. Het onderzoek is heel praktijkgericht.”

Topman Van den Broek van Randstad noemt het huidige onderzoek naar prijsafspraken „geen hoofdpijndossier”. „Heb je er alles aan gedaan om te voorkomen dat dit ooit nog plaatsvindt? Dat lijkt me uitstekend. We zijn erg tegen dit gedrag. We hebben er alle vertrouwen in.”

De Franse mededingingsautoriteit wil niets zeggen over het onderzoek.