Het Giricentrum

Zoals er Nederlanders zijn die van Belgenmoppen houden, zo zijn er Engelsen die houden van Ierse moppen waarin hun voormalige Ierse onderdanen optreden als dronken dwazen. Zo kon het gebeuren dat de betreurde Engelse grootmeester Tony Miles, die in 2001 stierf, in de jaren zeventig op grond van een paar partijen van de Ierse schaker Eamon Keogh schreef over „het Ierse centrum”, een geïsoleerde tripelpion op een van de centrale lijnen die door dronkenmansschaak tot stand lijkt te zijn gekomen. Daarna vond Miles natuurlijk een paar gevallen waar dat lachwekkende Ierse centrum juist sterk was. Engelse humor.

De Engelse internetjournalist Mark Crowther, aan wie alle schaakschrijvers schatplichtig zijn omdat hij iedere week de belangrijkste partijen – zo tussen de 2.000 en 4.000 – in een handig bestandje aanbiedt, muntte laatst een nieuw begrip: het Giricentrum, vier paarden op de centrale velden. Net als bij Miles was het een beetje sarcastisch, want gebaseerd op de partij uit het toernooi in Biel die Anish Giri verloor van de Chinese vrouwenwereldkampioen Hou Yifan. Ik denk niet dat de term ingang zal vinden, want te beginnen met Schwartz-Paulsen, Leipzig 1979, zijn er al vele honderden partijen met dat zogenaamde Giricentrum gespeeld. De databases maken ons alwetend.

Giri had niet aan het NK meegedaan omdat hij het toernooi in Biel belangrijker vond, en omdat het daar in het begin niet zo goed met hem ging, kon je toen verzuchten dat hij beter bij ons had kunnen blijven. Maar in de voorlaatste ronde in Biel versloeg hij de Fransman Maxime Vachier-Lagrave, en aan het eind deelde hij met Harikrishna en Hou Yifan de derde plaats. Vachier won het toernooi.

De commentator Danny King zei tegen Hou Yifan dat veel mensen vroegen hoe haar naam werd uitgesproken. Je doet het meestal verkeerd met Chinese namen. ‘Hoe Jiefan’ had ik altijd gedacht, maar ze zei: „Mijn familienaam is Ho en mijn eigen naam is Ifan, dus je mag me Ifan noemen.” Dat deed King daarna dan ook en wij zullen het ook doen als ze weer in Nederland speelt. De naam van een wereldkampioen hoor je correct uit te spreken.

Hou Yifan - Anish Giri, Hans Suri Memorial, Biel 2014

1. e4 c5 2. Pf3 d6 3. Lb5+ Pd7 4. d4 cxd4 5. Dxd4 a6 6. Le2 Pgf6 7. 0-0 e5 8. De3 d5 Harde actie die niet nodig was, want er was niets mis met zwarts stelling. 9. exd5 Lc5 De pion terugnemen met 9...Pxd5 was een beetje riskant, omdat zwart in de open stelling nog niet goed ontwikkeld zou zijn. Maar dat was ook niet zijn bedoeling. Hij wil een pion offeren. 10. Dd2 0-0 11. c4 e4 12. Pd4 Pe5 13. b4 La7 14. Pc3 Lg4 15. c5 Zwart heeft weinig voor zijn pion. 15... a5 16. a3 Pxd5 17. Pxe4 Ook 17. Lxg4 was een goede zet, maar alleen al om picturale redenen verdient de zet van Hou verre de voorkeur. 17...Lb8 18. f3

Zie het diagram.

Als zwart nu zijn loper terugtrekt, zou wit niet alleen een extra pion hebben, maar ook een prima stelling. 18...Pf4 Daarom stort Giri zich in een avontuur, maar het gaat hem beslissend materiaal kosten. 19. Pd6 De dame offeren voor drie stukken met 19. Dxf4 zou hier niet goed zijn. 19...Lxd6 Wat zwart ook doet, er blijven teveel stukken van hem hangen. 20. cxd6 Pxe2+ 21. Dxe2 Dxd6 22. Pb5 Df6 23. fxg4 Ook 23. Lb2 zou wel goed zijn, maar Hou kiest de simpelste manier. 23...Pf3+ 24. Dxf3 Dxa1 25. Le3 Df6 26. Dxf6 gxf6 27. Pc7 Tac8 28. Pd5 Zwart gaf op. Het eindspel met twee goedgeplaatste stukken tegen een toren is eenvoudig gewonnen voor wit.