Ook hier het gesprek van de dag, maar je kúnt zo weinig

Onder moslims gaat het de laatste dagen nog maar over één ding: Palestina. Hoe komt dat? En wat zeggen ze over de oorlog?Palestina zit diep in de harten.

Vier mannen zitten op een bankje naast de grote voetbalkooi op het Schuttersveld in Rotterdam-Crooswijk. Het zijn Youssef (36), Yassin, (28). Farid (39) en Nouredinne (36). Het is negen uur in de avond, over een uur verbreken ze thuis het vasten. Waarover ze praten? Over Palestina natuurlijk.

Het is hét gesprek bij elke iftar. Bij het breken van de vasten komen familie en vrienden bij elkaar. Hoeveel Palestijnse doden zijn er te betreuren? Het is niet bij te houden. En niet alleen bij de maaltijd gaat het over Gaza. Overdag delen ze talloze foto’s en filmpjes met vrienden van een drama dat steeds groter wordt. Foto’s van huilende ouders met dode kinderen in hun armen. Een stoffige Dora-tas tussen het puin van een kapotgeschoten flatgebouw. Kinderen rennend voor hun leven onder een regen van bommen. Facebooktimelines zijn veranderd in slagvelden.

Maar om dat met iemand van de media te delen? Ze hebben weinig zin met naam in de krant te staan. Youssef, Yassin, Farid en Nouredinne zijn op hun hoede. Neem het niet persoonlijk, zeggen ze, maar de media zijn verschrikkelijk bevooroordeeld. Nouredinne: „Israël is altijd slachtoffer. De Palestijnen zijn boosdoeners. Of terroristen.”

Youssef: „Ziekenhuizen, moskeeën, een heel flatgebouw vol mensen laatst, alles wordt beschoten en gebombardeerd.”

De Nederlandse media laten dat niet zien of heel summier, zegt Farid. „Wij kijken naar Al Jazeera, naar Al Arabiya, Turkse zenders. Die besteden veel aandacht aan Gaza. Veel informatie halen we van sociale media.”

Maar waarom lopen juist als het om de Palestijnen gaat de emoties zo hoog op? In Irak, in Afghanistan, in Syrië, op meer plaatsen zijn bloedige conflicten met moslims als slachtoffer. Grote demonstraties in Den Haag en Amsterdam waar midden in de ramadan duizenden op afkomen, gaan over Palestina.

De liefde is aangeleerd

Palestina zit diep in de harten van moslims, zegt Halim El Madkouri van kenniscentrum Forum. „Tegenwoordig bidden moslims richting Mekka, daarvoor was dat met het gezicht naar Jeruzalem. Jeruzalem komt vaak voor in de Koran. Het land is heilig. Moslims moeten Palestina schoon en zuiver houden. Alle islamitische kinderen leren dat van hun ouders.”

Bij het Israëlisch-Palestijnse conflict zijn de zaken helder, zeggen de mannen op het bankje. Je hebt de good guys tegenover de bad guys, David tegenover Goliath. Bij andere conflicten loopt het vaker door elkaar. „Ik ken geen land dat een ander land bezet houdt”, zegt Youssef. „Tegen alle VN-resoluties in. En al zoveel decennia. Het is zo onrechtvaardig, daardoor voel je je machteloos.”

In 1967 verloren de Arabieren de Zesdaagse Oorlog van Israël. Dat is een inktzwarte bladzijde in de geschiedenis, zegt El Madkouri. „Dat is een collectieve wond in het geheugen van alle Arabieren. Vandaar ook dat je heviger reacties ziet onder Marokkaanse dan onder Turkse moslims.” Dat het vooral jongeren zijn die de barricaden opgaan, vindt El Madkouri logisch. Dat hoort bij jongeren. Die zijn strijdlustiger, ze willen nú een oplossing. Zij strijden ook tegen de lethargie van de oudere generatie die in hun ogen te weinig doet.

De mannen op het bankje zien ook bij autochtone Nederlanders een omslag. Vroeger was Israël voor iedereen heilig. Dat is veranderd. De Holocaust, hoe verschrikkelijk ook, wordt niet langer door iedereen geaccepteerd om je goddelijke gang te gaan, zeggen ze.

Ze hebben gehoord hoe indringend minister Timmermans de VN-Veiligheidsraad toesprak over de vliegtuigramp. Dat maakte indruk. Maar waarom spreekt hij niet net zo mooi en gevoelig over het leed van de Palestijnen? Nou, waarom niet?